خانه كوچكترى را قولنامه كرده است. ولى چون مشترى خانه اوّل به تعهدات خود عمل نكرده است و قسط دوم خانه را نداده است، فروشنده نتوانسته به تعهد خود نسبت به خانه دوم عمل كند. لذا فروشنده خانه دوم، معامله را فسخ مى‌كند. و در اين بين فرد مى‌ميرد، با توجه به فرزندان صغير ميت، آيا معامله اوّل فسخ مى‌باشد يا خير؟

جواب: معامله اوّل خودبخود فسخ نمى‌شود. بلكه لازم است مشترى به تعهدات خود عمل كند و در صورتى كه عمل نكرد، وارث مى‌تواند معامله را فسخ كند. كه در اين صورت خانه به وارث انتقال پيدا مى‌كند. و پولى را كه مشترى داده بايد پس بدهند.

سؤال ١٨٣٢: شخصى با سه فرزند كبير خود با هم كار مى‌كردند و مال زيادى تحصيل كرده‌اند. حالا پدرشان فوت كرده و شراكت ايشان معلوم نيست. نه هر كدام سرمايه معلومى داشتند و نه قرارى گذاشته‌اند. فقط با هم كار مى‌كردند و با هم خرج مى‌كردند. حالا به چه قسمى اموال را قسمت مى‌كنند؟ اگر شريك بودند سهم هر كدام چقدر است و اگر شركت باطل است بازهم براى هر كدام چقدر تعيين كنند؟

جواب: از قضيّه شخصيه اطلاع ندارم. بطور كلّى اگر همه فرزندان براى پدر خود كارگر بوده‌اند و مخارج آنها را پدر مى‌داده و حسابى بين آنها نبوده، چنانكه ظاهر حال اين است، اموال باقيمانده بعد از پدر بايد بين ورثه پدر كما فرض اللّه تقسيم شود. و اگر مدّعى شركت هستند بايد شرعا ثابت كنند.

سؤال ١٨٣٣: زنى كه در موقع زاييدن فوت كند، و بچّه او هم بميرد، و آن زن پدر و مادر داشته باشد، ماترك آن زن تمامى به شوهرش مى‌رسد، يا به پدر و مادر؟ و مهريه آن زن هم به پدر و مادرش مى‌رسد يا خير؟ و شوهر مى‌تواند از اثاثيه او بفروشد و قرض او را بدهد يا نه؟

جواب: در فرض مسأله ابتداء قروض از اصل تركه خارج مى‌شود. و اگر طفل زنده به دنيا آمده و بعد از مادرش مرده يا زن بچه ديگرى داشته باشد شوهر چهار يك تركه را از مهر و غيره طلب دارد. و پدر و مادر هر يك شش يك مى‌برند و بقيّه مال اولاد است. و پس از مردن او سهم او به پدرش مى‌رسد. و اگر طفل مرده به دنيا آمده و اين زن غير او اولاد نداشته باشد- نه از اين شوهر و نه از شوهر ديگر-