جامع المسائل - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٣٦٤ - مسائل متفرقه غصب

قيمت آن را به نرخ روز سرقت پرداخت كند يا به نرخ روز ادا؟

جواب: اگر عين مال مسروقه تلف شده يا در دسترس نيست، قيمت يوم الاداء را پرداخت كند.

سؤال ١٣٨٧: شخصى با اصرار زياد ماشين بنده را به امانت تحويل گرفته كه حد اكثر تا فردا ظهر تحويل دهد. ولى با ماشين تصادف كرده، و از بيمه خسارت وارده را يكصد و سى هزار تومان تحويل گرفته و به دروغ به بنده وانمود كرده كه بيشتر از سى هزار تومان نگرفته است من هم با توجه به اين مبلغ و از جهت عاطفى و اخلاقى، سخت نگرفته و ماشين را كه به صورت ناقص تعمير شده بود از ايشان تحويل گرفتم، امّا بعدا متوجه شدم كه مبلغ واقعى يكصد و سى هزار تومان بوده است. حال طرف مدّعى است آن مبلغ حلال و روزى‌شان مى‌باشد. لطفا بفرماييد حق با چه كسى مى‌باشد (ضمنا ماشين به جاى يك روز و نصف حدود نه روز معطل بوده است).

جواب: ظاهرا شركت بيمه پول را براى خسارت ماشين داده است. و برداشتن مقدارى از آن توسط فرد واسطه جايز نيست. و بايد به شما بدهد.

مسائل متفرقه غصب‌

سؤال ١٣٨٨: كشف و استخراج معدن از باغ و مزرعه شخصى، بدون اجازه مالك آن چه حكمى دارد؟

جواب: معدن مال مالك زمين است. و استخراج آن بدون اذن مالك صحيح نيست. و در صورت استخراج تماما مال مالك زمين مى‌باشد، (و در شرايط فعلى جمهورى اسلامى ايران، تابع مقررات است) البته اگر به حد نصاب برسد، خمس دارد.

سؤال ١٣٨٩: شخصى از افرادى از جمله پدر خود چيزى را به سرقت مى‌برد. بعدا متوجه بدى عمل شده و چون چيزى نداشته، از مال مربوط به پدر مابقى ديون را مى‌پردازد. سپس از پدر حلاليت مى‌گيرد و او را به نحوى راضى مى‌كند، آيا اين پرداخت باعث برائت ذمه مى‌شود؟

جواب: در فرض سؤال، اگر پدر خريدوفروشى را كه با مال او انجام شده‌