جامع المسائل - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٤٦٨ - ارث زوجين

٣- آيا خانم مالك بهاى يك هشتم اعيانى درختها به قيمت امروز است كه نموّ بيشترى نموده، يا قيمت سى سال قبل كه شوهرش فوت كرده؟

جواب ١- در مورد سؤال، با فرض وجود ولد براى شوهر، زوجه يك هشتم از اموال منقول و يك هشتم از قيمت بنا و اشجار را به قيمت روز موت زوج، از زوج خود ارث مى‌برد. و اگر هنگام موت شوهر اشجار بهره و ثمره موجودى داشته باشد، از عين آن بهره و ثمره نيز يك هشتم ارث مى‌برد. و اما از بهره و ثمره سالهاى بعد بكلّى ارث نمى‌برد. و چنانچه ورثه ميّت رضايت ندهند بايد عوض هرچه را كه برده به ورثه برگرداند. و در صورتى كه ورثه، در آن زمان، قيمت اشجار و بنا را به زن نداده باشند، الآن بايد قيمت همان روز را بدهند، نه قيمت امروز را. و اشجار آن روز نيز با قيمت آن روز با فرض بقا، قيمت شود. و خود زمين را نبايد قيمت كرد، چون زوجه از زمين ارث نمى‌برد. نه عينا و نه قيمتا.

جواب ٢- زن مالك يك هشتم عين اشجار نيست، تا اختيار فروش در دست او باشد. و سهم او يك هشتم از قيمت اشجار است. و حق امتناع از گرفتن قيمت را ندارد.

جواب ٣- مالك قيمت همان سى سال قبل است.

سؤال ١٧٨٦: مردى با زن شوهردار رابطه نامشروع داشته و عمل منافى عفّت انجام مى‌داده، اين زانى و زانيه شوهر را مى‌كشند، و شبانه نعش او را مفقود مى‌كنند، پس از اقرار و اعتراف زانى و زانيه، زن محكوم به حبس ابد مى‌شود، آيا اين زن كه ممسك در انجام قتل بوده و محكوم به حبس ابد شده، از مال شوهر مقتول ارث مى‌برد يا خير؟

جواب: در فرض مسأله، اگر زن شريك در قتل بوده ارث نمى‌برد. و اگر شريك نبوده و فقط نگاه داشته، بنابر احتياط واجب يا ساير ورّاث در سهم الارث تصالح كنند.

سؤال ١٧٨٧: شخصى در اثر تصادف با ماشين فوت كرده است. و راننده ماشين خودش صاحب ماشين است با رضايت ورثه، وجهى بعنوان خون‌بهاى مقتول داده است، آيا زن هم نسبت به هشت يك خود، از اين وجه، حق دارد يا نه؟