مديريت و فرماندهى در اسلام - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٧١ - يك فرمانده نمونه از ديدگاه على عليه السلام
لاكَليلَ الظُّبَةِ، وَلانابِي الضَّرِيبَةِ،
فَإِنْ أَمَرَكُمْ أَنْ تَنْفِرُوا فَانْفِرُوا، وَإِنْ أَمَرَكُمْ أَنْ تُقيمُوا فَأَقيمُوا،
فَإِنَّهُ لايُقْدِمُ وَلايُحْجِمُ وَلايُؤَخِّرُ وَلايُقَدِّمُ إِلَّا عَنْ أَمْرى؛
وَقَدْ آثَرْتُكُمْ بِهِ عَلى نَفْسى لِنَصيحَتِهِ لَكُمْ وَشِدَّةِ شَكيمَتِهِ عَلى عَدُوِّكُمْ!:
امّا بعد، بندهاى از بندگان خدا را به سوى شما فرستادم كه به هنگام خوف (احتمال حمله دشمن يا خطرات ديگر) خواب به چشم راه نمىدهد!
و در ساعات ترس و وحشت در برابر دشمنان ترديد به خود راه نمىدهد!
در برابر بدكاران از شعله آتش سوزندهتر است!
و او مالك بن حارث (اشتر) از قبيله مَذْحِج است!
سخنش را بشنويد و فرمانش را در آنجا كه مطابق حق است، اطاعت كنيد!
زيرا او از شمشيرهاى برنده الهى است كه هرگز به كندى نمىگرايد، و نه ضربتش بىاثر مىماند!
اگر او فرمان بسيج داد، حركت كنيد! و اگر دستور توقّف داد، توقّف نمائيد!
چرا كه او هيچ كارى را اعمّ از حمله، يا عقب نشينى، يا پيشروى، جز به فرمان من انجام نمىدهد!
من شما را بر خود مقدّم داشتم و ايثار كردم كه او را به فرماندهى شما منصوب نمودم؛ او نسبت به شما خيرخواه و نسبت به دشمنانتان سختگير است! [١]
از سخنان اميرمؤمنان على عليه السلام درباره اين سردار رشيد اسلام صفات زير كه از ويژگيهاى يك فرمانده نمونه است، استفاده مىشود:
١- بيدارى و هوشيارى كامل در بحرانها و به هنگام احساس خطر
٢- عدم ترس و وحشت از قدرت دشمن هر چه باشد و هر قدر باشد
٣- قاطعيّتى همچون شعلههاى سوزان آتش در برابر دشمنان
[١]- نهج البلاغه، بخش نامهها، نامه ٣٨.