مديريت و فرماندهى در اسلام - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢١ - ١٠- قدردانى، تشويق و توبيخ

بر حذر باش از اين كه خود پسند باشى! و به هر چيز تو را خوش آيد اطمينان پيدا كنى و از مدح و ثنا خوانى لذّتى ببرى! زيرا اين حالت از اطمينان بخش‌ترين فرصتهاى شيطان است تا بدينوسيله در نيكوكاران نفوذ كند و تمام اعمال آنها را از بين ببرد!» [١].

١٠- قدردانى، تشويق و توبيخ‌

مى‌دانيم سنگين‌ترين وظيفه مديريّت بر دوش انبياء و پيامبران الهى بوده، و نيز مى‌دانيم بارزترين صفت آنها «بشارت» و «انذار» است؛ چنانكه در قرآن درباره پيامبر اسلام مى‌گويد:

«يا أَيُّهَا النَّبِىُّ إِنَّا أَرْسَلْناكَ شاهِداً وَمُبَشِّراً وَنَذيراً، وَداعِياً إِلَى اللّهِ بِإِذْنِهِ وَسِراجاً مُنيراً» [٢]

در قرآن متجاوز از ١٢٠ مرتبه مشتقّات «انذار» و متجاوز از ٤٠ بار مشتقّات «بشارت» به كار رفته است. قسمت مهمّى از آيات قرآن توصيف نعمتهاى معنوى و مادّى بهشت است كه تشويقى براى حركت به سوى نيكيها و پاكيهاست. و در بخش عظيمى از آيات از مجازاتهاى روحانى و جسمانى دوزخيان سخن مى‌گويد كه يك عامل بازدارنده است.

على عليه السلام در باره كارمندان عاليرتبه دولت ضمن تعاليم خود به مالك اشتر، فرموده است:

«وَاصِلْ فى حُسْنِ الثَّنَاءِ عَلَيْهِمْ وَتَعْدِيدِ مَا أَبْلَى‌ ذَوُوا الْبَلَاءِ مِنْهُم؛ فَإِنَّ كَثْرَةَ الْذِّكْرِ لِحُسْنِ أَفعَالِهِمْ تَهُزُّ الشُّجَاعَ، وَتُحَرِّضُ النَّاكِلَ، إِنْ شَاءَ اللّهُ؛

[١]- تحف العقول، ص ١٤٧- نهج البلاغه، نامه‌ها ٥٣.

[٢]- سوره احزاب، آيات ٤٥ و ٤٦.