اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٨٠٩ - حسین مهدوی ٢ یادداشت مکالمه با دکتر حسین مهدوی از رهبران جبهه ملی
بسیار خوب به کار گرفته شده بود. اگر گروههای روشنفکران و دانشجویان قبل از کنگره ٢ سال بعد
سمتهای بیشتری در دستگاه رهبری حزب به دست آورند این کار به منزله به دست آوردن کرسیهای
مجلس خواهد بود. ما تااندازه ای سرخورده شده ایم، ولی در عین حال ما بسیار خوشوقتیم از اینکه
روندهای پارلمانی در ایران می تواند کار کند. «برای ما این یک نوع چشیدن اندک آزادی بود. ما هنگامی
خرسند خواهیم شد که یک مجلس با انتخاب آزاد داشته باشیم.»
در حالی که کنگره برای گروه محافظه کار گارد قدیم با نمایندگی صالح یک پیروزی به شمار می رفت،
کنگره در عین حال ناگزیر بود موضع نهضت آزادی دست چپی را در نظر بگیرد.
٣ به دنبال ٢٨ مرداد گروهی تحت رهبری مهدی بازرگان مخفی شدند و به مقاومت در مقابل شاه و
رژیم ادامه دادند. نهضت آزادی همچنین دارای اعضایی از حزب توده و اوباش و بعضی اشخاص فاقد
تعادل دماغی بود. احساس نیرومندی در این باره وجود داشت که این گروه به علت خشونت و ناپایداری
خود نباید در دستگاه گنجانده شود، ولی بازرگان موافقت کرده است که حزب خود را پاکسازی کند و
انضباط کمیته را بپذیرد. نهضت آزادی دارای دو عضو در کمیته است، ولی این دو عضو آزمایشی هستند،
همانطوری که خود حزب به طور کلی آزمایشی است. عناصر نامطلوب که از آنها نام برده شده است. قبل
از اینکه به آنها وضع حقوقی حزبی داده شود، باید ابتدا تصفیه بشوند.
٤ خلاصه: طبق اظهار مهدوی کنگره موفقیت آمیز بود، ندای مصدق برای وحدت که در یک نوار
ضبط شده و در ابتدای کنگره پخش شده بود، مورد توجه قرار گرفت. مهدوی احساس می کرد که به کار
بردن موفقیت آمیز روندهای پارلمانی و قبول برنامه سیاسی و آمادگی برای تسلیم در مقابل انضباط کلی
حزب در امور سازمانی و عضویت به این مسئله که جبهه ملی به صورت یک حزب سیاسی منسجم تر و
کارآتر در بیاید، کمک کردند. این کنگره همچنین ظاهراً اشتهای آنها را برای داشتن سهم بیشتری در
قدرت تیزتر کرده است.
حسین مهدوی ٢ یادداشت مکالمه با دکتر حسین مهدوی از رهبران جبهه ملی
حسین مهدوی ٢
خیلی محرمانه
موضوع یادداشت مکالمه با دکتر حسین مهدوی از رهبران جبهه ملی
شرکت کنندگان دکتر حسین مهدوی از جبهه ملی ویلیام گرین میلر از سفارت آمریکا
تاریخ: ٢٠ بهمن ١٣٤١
محل: خانه مهدوی
زمان مکالمه ٦ فوریه ١٩٦٣ برابر با ١٧ بهمن ١٣٤١
اظهارنظر: اشاراتی که در اینجا از دکتر حسین مهدوی نقل شده جالب است، زیرا آنها توضیح می دهند
که چگونه جبهه ملی با رفراندوم ٢٦ ژانویه (٦بهمن) تصمیم به مخالفت گرفته است. برای اشخاصی نظیر
مهدوی، لااقل این تصمیم در درجه اول به دلایل روشنفکری گرفته شده است که ظاهراً ملاحظات سیاسی
تاکتیکی بلافاصله در آن نادیده گرفته شده است.