معارف اسلامی - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ١٢
ياد ايام
ندیری رقیه
١٠ رمضان، ٩ مرداد: روز وفات حضرت خديجه(س)
خديجه يکي از چهار بانوي برتر عالم است. حتماً رواياتي مشابه اين جمله را از پيامبر خواندهايد. زناني مانند آسيه همسر فرعون که دينش را در قصر شرک حفظ کرد و بر سر اعتقادش به شهادت رسيد، يا مريم دختر عمران که معصومانه زيست و بعد از تولد فرزندش به تهمت اطرافيان گرفتار شد، با او همسايهاند. خديجهي کبري هم، بايد ايماني همسان يا بالاتر از مريم و آسيه داشته باشد که با آنها هم رديف شود؛ وگرنه پيامبر هيچکدام از ديگر همسرانش را اينگونه که خديجه را ستايش ميکرد، نميستود. حتي امسلمه را از اينکه داخل کسا باشد، منع کرد. امسلمه، يکي از بهترين همسران پيامبر بود و از جايگاه والاي رسول خدا تا حد زيادي خبر داشت و از پيامبر حديث نقل کرده است؛ اما ميبينيم وقتي رسول خدا سخن از خديجه به ميان ميآورد، به گونهاي او را تحسين ميکند که جز دخترش، کسي را تحسين نکرده و گرامي نداشته است. اما ايمان خديجه فقط از سر دوست داشتن همسر هم نبوده؛ چرا که او، قبل از ازدواج با پيامبر ميدانست که يتيم شهرشان، روزي براي هدايت مردم مبعوث خواهد شد. ايمان از همان کودکي در وجود خديجه اثري شگرف داشت که او را طاهره کرده بود و پيامبر به اين دليل او را از همه عزيزتر ميداشت.
١٤ مرداد، ١٥ رمضان: ولادت حضرت امام حسن-عليهالسلام-
شخصي به خدمت امام حسن آمد و گفت: «فلان کس از شما بدگويي ميکند.» چهرهي امام با شنيدن اين حرف درهم رفت و گفت: «تو مرا به زحمت انداختي. هم بايد به خاطر اين که غيبت يک مسلمان را شنيدهام، دربارهي خودم استغفار کنم و هم براي او که با بدگويي از من مرتکب گناه شده، دعا کنم.»
١٦ مرداد، ١٧ رمضان: شب معراج
معراج يعني نردبان؛ اما در کل به معجزهاي ميگويند که خدا با آن، پيامبر ما را گرامي داشت و او را به آسمانها فراخواند.
از ميان انبيا، سليمان نبي بر فراز زمين سير کرد و عيسي به آسمان رفته است و بعد از ظهور حضرت امام زمان-عجلاللهفرجه- به زمين بازميگردد. در روايات آمده که از ميان اوصيا نيز، قنداقهي امام حسين-عليهالسلام- را به بهشت بردهاند يا اينکه مرغاني سفيدپر به خانهي امام حسن عسکري-عليهالسلام- آمدهاند و فرزندش را به آسمان بردهاند. هنگامي که مادر ايشان از اين واقعه هراسناک شده، امام حسن عسکري-عليهالسلام- به ايشان ميگويد: «غمگين نباش که آن فرزند، جز از سينهي تو شير نخواهد خورد.» آنچه از اين معراجها برميآيد، اين است که عروجکنندگان يا از آسمان فرود نيامدهاند، يا مانند حضرت محمد-صلياللهعليهوآله- اوج نگرفتهاند و يا اينکه رسالت بيان مشاهدات خود را نداشتهاند. پس ميبينيم که معراج پيامبر گرامي اسلام-صلياللهعليهوآله- با همهي اين معراجها تفاوت دارد و بيشتر از عروج انبياي ديگر به نفع امتش بوده است؛ ديدن شکوه آسمانها و فرشتگان و توصيف عبادت خالصانهي آنها، ديدار با فرشتهاي که مأمور دوزخ است و دانستن اين نکته که او بعد از اين که مالک دوزخ شده به روي هيچ بندهاي نخنديده، دانستن اين موضوع که دنيا در دست فرشتهي مرگ مثل سکهاي است که ميتواند آن را در مشت بگيرد و به هر کسي که مقدر بود، دست يابد، مشاهدهي انسانهاي خاطي و نحوهي عذاب شدنشان، يا ديدن بهشت و توصيف زيباييهايش براي ما که ظرفيت چنين سفري را نخواهيم داشت، راهي را باز ميکند که انتهايش روشن است. پيامبر، گوشههايي از اين سفر را براي ما تشريح کرده که به دانستن آن محتاج بودهايم. ارمغان اين سفر، سخناني است که از خداوند شنيده و ما آنها را بهعنوان احاديث قدسي ميشناسيم.
٢٠ مرداد، ٢١ رمضان: شهادت امام علي- عليهالسلام-
راهي صفين بود. وقتي به نزديکي شهر انبار رسيد، ديد مردم انبار از اسبها پياده ميشوند و به سمت امام ميدوند. علت کارشان را پرسيد. گفتند يک رسم محلي است براي استقبال از پادشاهان و احترام آنها. گفت: «به خدا! اميران شما از اين کار سودي نبردند و شما در دنيا خودتان را به زحمت مياندازيد و در آخرت به رنج و عذاب مبتلا ميشويد. رنجي که عذاب در پي دارد، زيانبار و آسايشي که شخصي را از آتش جهنم دور نگه دارد، سودمند است.»
حکمت ٣٧ نهجالبلاغه
٢٧ مرداد، ٢٨ رمضان: روز قدس
آنها که زيتون ميکارند، ميدانند که اين درخت بايد دهساله شود تا بار بياورد. شايد ديده باشيد وقتي روغن زيتون از شاخه بر زمين ميچکد، چگونه در خاک فرو ميرود. زيتون به مردم فلسطين ياد ميدهد که با ريشهي تاريخيشان در سرزمينشان رسوخ کنند. اين درخت مبارک، به مردم از صبر، مقاومت و انتظار ميگويد. زيتون دشمن خوني اسراييل است. دشمني که با ميلاد مسيح به سرزمين فلسطين آمده تا چترش را براي اهالي اورشليم و بيتالمقدس و مسجدالاقصي باز نگه دارد. مردم فلسطين حتي در اردوگاهها زيتون ميکارند تا سرزمين از دسترفتهيشان را فراموش نکنند. زيتون به مردم فلسطين اميد ميدهد و آرزوهايشان را بارور ميکند.
١ شوال، ٢٩ مرداد: عيد فطر
عيد در لغت يعني بازگشت. به روزي عيد ميگويند که مشکلي بزرگ از قومي رفع شده باشد. عيد فطر روز بازگشت به فطرت است. روزي که بعد از مقاومتي يکماهه به خودمان و به آنچه که بايد باشيم، ميرسيم. در اين روز، کسي هستيم که در مدت يک ماه گوش، زبان و قلب خود را از گناه دور داشته، با ديگران مهربان بوده و سعي کرده به خدا نزديک باشد و نزديک بودن به خدا، يعني نزديک بودن به فطرتي که قرار بوده بر آن پايبند باشيم.
واژهي عيد در قرآن، تنها يک بار آمده است. آنجا که حضرت عيسي از خداوند سفرهي آسماني ميخواهد. ميگويند روزي که سفرهي آسماني فرستاده شده، يکشنبه بود و يکشنبهها براي پيروان حضرت عيسي از آن روز باشکوه به بعد عيد شد.
امام علي-عليهالسلام- در يکي از خطبههايش، عيدفطر را به روز قيامت تشبيه کرده است. ايشان در اين خطبه به مؤمنان بشارت داده و اهل باطل را از عذاب خداوند ميترساند و در ادامه ميفرمايد: «اي مردم! وقتي به قصد نماز عيد از خانه بيرون ميآييد، خارج شدن از قبرها را به ياد بياوريد. هنگامي که به نماز ميايستيد، خيال ميکنيد در برابر خدا ايستادهايد تا حسابرس اعمالتان باشد، و زماني که به خانه برميگرديد، تصور کنيد به سمت خانههاي بهشتي ميرويد.»