معارف اسلامی - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ٣٥
سلامت
زمانی هاجر
آداب غذا خوردن
امام صادق-عليهالسلام- فرمودند: «هرکس که در روز بسيار گرم براي خدا روزه بگيرد و تشنه شود، خداوند هزار فرشته را ميگمارد تا دست به چهرهي او بکشند و او را بشارت دهند تا هنگامي که افطار کند.»
اصول کافي، ج٤، ص٦٤
ميوهاي از بهشت
خرما، ميوهاي بهشتي است که با حلول ماه مبارک رمضان، بيشتر بر سر سفرهها ديده ميشود. يکي از بهترين خوراکيهايي که ميتوانيد روزهي خود را با آن افطار کنيد، خرماست. چرا که اين ميوه، سرشار از قند طبيعي است که سريع جذب بدن ميشود و ميل شما را نسبت به پرخوري سر سفرهي افطار و عوارض ناشي از آن؛ کم ميکند. بهعلاوه، خرما هيچ دردسر و مزاحمتي براي معدهيتان ايجاد نميکند و با هضم سريع به کمک ذهن و بدن خستهي شما ميشتابد. اين ميوه، فيبر طبيعي زيادي دارد و سرشار از ويتامينها و مواد معدني است. به اثبات رسيده که خرما به تنهايي ميتواند جاي يک وعدهي غذايي را بگيرد و همهي نيازهاي تغذيهاي بدن شما را برآورده کند. خاصيت خونسازي و ضدسرطاني خرما، اين روزها بر کسي پوشيده نيست. خرما سلامت اعصاب و عضلات شما را نيز تضمين ميکند. پس چه خوب است خرما را در برنامهي غذايي روزانهي خود قرار دهيد و به طبع آن، مصرف قند و شکر را کاهش دهيد.
پسلرزههاي خانهداري
شايد خانهداري را کمخطرترين و آسانترين شغل دنيا بدانيد؛ اما بد نيست مطلع باشيد، گاهي يک کار ساده مثل نظافت منزل، ميتواند سلامتي شما را تهديد کند. شويندهها، اغلب داراي مواد اسيدي لکهبر و قوي هستند که ريخته شدن آنها روي دست باعث خشکي، آسيبهاي پوستي و گاهي حساسيتهاي ماندگار ميشود. در صورت استفادهي مکرر از شويندهها بدون استفاده از دستکش، پوست دچار چروک، خشکي و در نهايت پيري زودرس و بيماري پوستي ميشود. چون اين مواد، چربي پوست را از بين ميبرند، استفادهي طولانيمدت از آنها ممکن است باعث بروز «اگزما» شود. همينطور ممکن است مواد شيميايي و سمي موجود در پاککنندهها، از طريق دهان و تنفس وارد بدن شده و باعث تخريب مخاطها و ايجاد مسموميت شود. در ميان انواع مواد شوينده، بخارهاي ناشي از جرمگيرها و سفيدکنندهها، جزو مضرترين مواد براي سلامتي شناخته شدهاند. پس اگر از مواد شويندهي قوي استفاده ميکنيد با ماسک، جلوي دهان و بيني خود را بپوشانيد و موقع نظافت، سعي کنيد در محل عبور جريان هوا باشيد و از نظافت در محيط سربسته جلوگيري کنيد تا آثار شويندهها از بين برود و باعث آسيب به شما نشود.
کمي خون از جنس آهن
کمخوني يعني کاهش گلبولهاي قرمز در بدن که علتهاي متفاوتي دارد. مهمترين دليل آن کمبود آهن است. دلايل بعدي ميتواند کمبود ويتامين ب١٢ و اسيدفوليک باشد. کمخوني فقر آهن در ميان زنان شايعتر است. براي پيدا کردن علت کمخوني و همينطور درمان آن، بايد به پزشک مراجعه کرد تا در صورت نياز مکمل غذايي و داروي متناسب با نوع کمخوني تجويز شود؛ اما برخي عادات تغذيهاي و مواد غذايي هستند که ميتوانند در کنار درمان پزشکي و مهمتر از همه، براي پيشگيري از کمخوني به کمک شما بشتابند. پس بهتر است با آنها آشنا شويد. آهن موجود در پروتئينهاي حيواني، مثل: گوشت قرمز، ماهي و پرندگان، بيشتر از آهن پروتئينهاي گياهي مثل ميوهها و سبزيها جذب بدن ميشود. جالب است بدانيد نوشيدن چاي بلافاصله پس از صرف غذا، ميتواند جذب آهن را تا پنجاه درصد کاهش دهد. بهترين منابع آهن در مواد غذايي جگر، گوشت قرمز، ماهي، زردهي تخممرغ و همچنين سبزيهاي داراي برگهاي سبز تيره و پهن مثل اسفناج، حبوبات و ميوههاي خشک، بهخصوص برگهي زردآلو و دانههاي روغني هستند. بهعلاوه، مصرف منابع غذايي حاوي ويتامين«ث»، اسيد سيتريک و اسيد اسکوربيک، مثل انواع مرکبات، انبه، طالبي، هويج، سيبزميني، کدوتنبل، سيب، آناناس، گوجهفرنگي، شلغم و انواع ديگر سبزيها، باعث افزايش جذب آهن در بدن ميشوند. براي همين، توصيه ميشود در کنار استفاده از غذاهايي که غني از آهن هستند از اين مواد غذايي، استفاده کنيد.
تيتر وارده
کالبدشکافي اين مسئله که چرا با اين وجود که تغذيهي خانواده دست خانمهاي محترم است و ايشان هستند که برنامهريزي تغذيهاي را به عهده دارند و مديريت ميکنند و بايد يک الگو براي سلامتي افراد باشند، خودشان بيشتر از ساير اعضاي خانواده دچار مشکلاتي نظير اضافهوزن و چاقي و گرفتار انواع بيماريها مثل کمخوني، کمردرد، سردرد و... هستند؟ و همينطور ارائهي راهکارهايي در اين خصوص براي ايشان...
شايد به مذاق ما خانمها خيلي خوش نيايد؛ ولي در بعضي خانهها همين آش است و همين کاسه. پس به همين منظور، بستهي پيشنهادي تهيه کرديم که آن را ارائه ميدهيم. باشد که قبول افتد و تا آخر اين مطلب، فاتحهاي هم نصيب روح رفتگانمان شود.
١- ناخنکزني ممنوع!
ديده شده بعضي خانمها موقع طبخ غذا، دورتادور اجاق گاز با يک عدد بشقاب و يک عدد قاشق مينگذاري ميکنند. به چه منظور؟ يک قاشق از پلو بچش، يک قاشق از خورش. تا بيايد خورش جا بيفتد، نصف غذا با همين روش ناخنکزني، پريده است!
٢- تهديگخوري ممنوع!
شنيده شده بعضي خانمها براي اينکه خدا را خوش بيايد، بعد از تمام شدن غذاي خودشان، به سراغ باقيماندهي غذاي فرزندانشان ميروند و تا آخرش را هم نخورند، راضي نميشوند. بعضي ديگر هم، اول غذاي ديگر افراد خانواده را ميکشند و آخر سر خودشان؛ براي همين هرچه غذاي چربوچيلي ته قابلمه است، ميماند براي خودشان. آخر خانم محترم! يا براي بچهات کمتر غذا بريز، يا اگر زياد ريختي، بگذار براي يک وعدهي ديگر! همين يک قاشق، قاشقهاي اضافه به مرور زمان آنچنان بلايي سرت ميآورند که جرأت نکني ماهي يکبار هم از جلوي آينهي منزل رد شوي!
٣- حرص و جوش ممنوع!
تجربه شده بعضي خانمهاي محترم، بعد از يک درگيري لفظي و بعضاً اسيدي با جناب همسر، خون خونشان را هم ميخورد، چه برسد به خوراکيهاي توي يخچال و کابينت و... که مشتمشت به دهان ميريزند و اصلاً متوجه نيستند چهقدر خوردند. خانم عزيز! اين اشتها حُبابي است، زودتر بترکانش و برو سروقت يک کار مفيد ديگر، مثلاً آشتي با همسر مربوطه...!
٤- دورهي زنانه ممنوع!
به اثبات رسيده اينگونه به هم رسانيها، مثل سم مضر است. در اين گونه جمعهاست که ته يک ديگ آش، سه- چهار کيلو تخمه و آجيل و هلههوله درميآيد و هيچکس هم کَکش نميگزد؛ چون که آنقدر سرشان به حرف زدن با کناردستيشان گرم است که حواسشان نيست چهقدر خوردند و اصلاً چي خوردند! وقتي به خود ميآيند که ميبينند اي دل غافل! يخچال خانهي مردم را جارو کردند. اصولاً خانمها علاوه بر فکشان، بايد دستهايشان هم مشغول باشد، پس چه بهتر که دستهايشان به يک کار مفيدتر از خوردن، مثلاً بافتني و گلدوزي گرم باشد!