دانشنامه مهدویت و امام زمان عجل الله تعالی فرجه - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٥٨٣ - موسویه یا موسائیه
موسویه یا موسائیه
یکی از فرقههای منحرف در باب مهدویّت، «موسویه» یا «موسائیه» هستند
طرفدار امامت امام موسی بن جعفرعلیه السلام و منتظر رجعت او بودند.
از
دیدگاه این گروه موسی بن جعفرعلیه السلام نمرده و زنده است تا اینکه شرق و
غرب عالم از آن او گردد و جهان را پر از عدل و داد کند و او مهدی قائم است.
آنان میگفتند: هارون الرشید و یاران او، به دروغ بر مردم وانمود کردند که
آن حضرت مرده است! حال آنکه وی زنده و روی از مردم نهفته است. روایتی از
پدرش حضرت جعفربن محمد درباره «مهدویّت» او آوردهاند که: «هُوَالقائِمُ
المَهْدِیّ فَاِنْ یُدَهْدِه رَأسَهُ عَلَیْکُمْ مِنْ جَبَلٍ فَلا
تُصَدِقُوا فَاِنَّهُ القائِمُ»؛ [١] یعنی، او مهدی قائم است و اگر ببینید
سر او غلتان غلتان ازکوهی فرود میآید، باور نکنید وبدانید که او زنده و
مهدی قائم آل محمدصلی الله علیه وآله است.
گروهی گفتند: او امام قائم
است و بمرد و هیچ امامی جز وی نباشد؛ ولی پس از مرگ بازگشته و رجعت میکند و
در جایی پنهان میشود. یاران او با وی دیدار میکنند و او به ایشان امر و
نهی میکند و در این باره روایتی از پدرش آوردهاند که فرمود: «سُمِیَّ
القائِمُ قائِماً لِاَنَّهُ یَقُومُ بَعْدَ ما یَمُوتُ» [٢] ؛ یعنی بدان
جهت قائم را قائم خوانند که پس از مرگ بر میخیزد.
عدهای گفتند: او
مرد؛ ولی دیگر باره بر میخیزد و رجعت میکند و همانند عیسی بن مریم است؛
جز اینکه عیسیعلیه السلام باز نگشت. اما او به هنگام خود باز گردد و قیام
کند و گیتی را پر از داد فرماید؛ زیرا پدرش درباره وی فرمود: او به عیسی
ابن مریمعلیه السلام همی ماند و به دست بنی عباس کشته شود و چنان که گفته
بود به دست ایشان کشته شد.
گروهی دیگر گفتند: وی کشته نشد و خداوند او
را به نزد خود به آسمان برد و در هنگام قیامش دیگر باره او را باز
میگرداند. همه این فِرَق «واقفه» نامیده شوند.
گروهی دیگر که «بشریه» و پیروان محمدبن بشیر کوفی بودند، گفتند: موسی بن جعفرعلیه السلام نمرد و هرگز به زندان نرفت و مهدی قائم است.
باید
دانست که امام موسی بن جعفرعلیه السلام در سال ١٢٨ یا ١٢٩ ه زاده شد و در
سال ١٧٩ ه زمانی که هارون الرشید از عمره ماه رمضان باز میگشت، او را از
مدینه با خود به حج برد و پس از آن، از راه بصره بازگشت، وی را در نزد عیسی
بن جعفر ابیمنصور باز داشت کرد. سپس وی را به بغداد طلبید و به زندان
سندی بن شاهک افکند.
امام موسی بن جعفرعلیه السلام پنج روز از رجب سال
١٨٣ ه باقی مانده در حالی که ٥٤ و یا ٥٥ سال داشت، در همان زندان به شهادت
رسید. آن حضرت را به قبرستان قریش بردند و بنا بر وصیت خودش با بند و زنجیر
به خاک سپردند. [٣] .
[١] ر.ک: الصراط المستقیم، ج ٢، ص ٢٧١.
[٢] ر.ک: کتاب الغیبة، ص ٨٣ و ص ٢١٨ و ص٤٧١.
[٣] فرق الشیعه نوبختی، ص ٨٥ - ٧٩؛ المقالات والفرق، ص ٢٣٧ و٢٣٥ و١٧٣ و٩٣؛ المقالات الاسلامیین، ص ٢٨؛ به نقل از: فرهنگ فرق اسلامی، ٤٣١ - ٤٣٠.