دانشنامه مهدویت و امام زمان عجل الله تعالی فرجه - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٦٩٦ - نیمه شعبان
نیمه شعبان
«نیمه شعبان» در نزد شیعه و محبان اهل بیتعلیهم السلام، به عنوان روز میلاد نجات بخش موعود مطرح است.
نیمه
شعبان اگرچه شرافتش را وامدار مولود خجستهای است که در این روز زمین را
با قدوم خویش متبرک ساخته است؛ اما در تقویم عبادی اهل ایمان، نیز از
جایگاه و مرتبه والایی برخوردار است. در روایاتی که از طریق شیعه و اهل
سنّت [١] نقل شده، فضیلتهای بسیاری برای عبادت و راز و نیاز در شب و روز
خجسته نیمه شعبان بر شمرده شده است.
این خود تمثیل زیبایی است از این
موضوع که برای رسیدن به صبح وصال موعود، باید شب وصل را با خدا پشت سرگذاشت
وتازمانیکه منتظر،عمرخویش را در طریق کسب صلاح طی نکند، میتواند شاهد
ظهور مصلح موعود باشد.
رسول گرامی اسلام فرمود: «مَنْ اَحْیا لَیلَةَ
العِیدِ وَلَیلَةَ النِّصفِ مِنْ شَعبانَ لَمْ یَمُتْ قَلْبَهُ یَوْمَ
تَمُوتُ القُلوبُ»؛ [٢] «هر که شب عید و شب نیمه شعبان را با عبادت زنده
بدارد، در روزی که قلبها همه بمیرند، قلب او نخواهد مرد».
امیرمؤمنان
در فضیلت شب نیمه شعبان میفرماید: «یُعجبُنی اَنْ یُفَرِّغَ الرَّجُلُ
نَفْسَهُ فِی السَّنَةِ اَرْبَعَ لَیالٍ لَیلَةَ الفِطرِ وَلَیْلَةَ
الاَضْحی وَلَیلَةَ النِصفِ مِنْ شَعبانَ وَاَوَّلَ لَیلَةٍ مِنْ رَجَبٍ»؛
[٣] «در شگفتمازکسیکه چهارشبازسالرا بهبیهودگی بگذراند: شب عید فطر،
شب عید قربان، شب نیمه شعبان و اولین شب از ماه رجب».
از امام صادقعلیه السلام روایت شده که پدر بزرگوارشان - درپاسخکسیکه از فضیلت شب نیمه شعبان پرسیده بود - فرمود:
«این
شب برترین شبها بعد از شب قدر است. خداوند در این شب فضلش را بر بندگان
جاری میسازد و از منّت خویش گناهان آنان را میبخشد. پس تلاش کنید که در
این شب به خداوند نزدیک شوید. همانا این شب، شبی است که خداوند به وجود خود
سوگند یاد کرده که در آن درخواست کنندهای را - مادام که درخواست گناه
نداشته باشد - از درگاه خود نراند. این شب شبی است که خداوند آن را برای ما
خاندان قرار داده است؛ همچنان که شب قدر را برای پیامبرصلی الله علیه وآله
قرار داده است. پس بر دعا و ثنای خداوند تعالی بکوشید، که هر کس در این شب
صدمرتبه او را «تسبیح» گوید، و صد مرتبه «حمد» الهی را بر زبان جاری سازد و
صد مرتبه زبان به «تکبیر» گشاید و صدمرتبه بگوید: «لااله الاّاللّه»،
خداوند از سر فضل و احسانی که بر بندگان دارد، همهگناهان او را بیامرزد
ودرخواستهای دنیوی و اخروی او را برآورده سازد؛ چه درخواستهاییکه
برخداونداظهارکرده و چهدرخواستهاییکهاظهارنکردهوخداوند با علم خود بر
آنها واقف است». [٤] .
بنابراین شایستهاست علاوه بر برپایی جشن و سرور
در شب با عظمت نیمه شعبان، از بزرگی و عظمت آن شب غافل نشد اعمال عبادی را
به دقت انجام داد.
مطابق روایتهای بسیاری که شیعه و برخی از اهل سنّت
نقل شده، میلاد خجسته امام عصرعلیه السلام در شب نیمه شعبان ٢٥٥ واقع و
باعث مزید فضیلت این شب مبارک شده است. [٥] .
[١] ر.ک: کنزالعمال، ج ٣، ص ٤٦٤، ح ٧٤٦١ و٧٤٥١ و٧٤٥٠؛ تفسیر القرطبی، ج ١٢، ص ١٦٧ و...
[٢] وسائل الشیعة، ج ٧، ص ٤٧٨، ح ٩٩٠٣.
[٣] وسائل الشیعة، ج ٨، ص ١٠٩، ح ١٠١٨٩.
[٤] بحارالانوار، ج ٩٤، ص ٨٥، ح ٥؛ همچنین ر.ک: الدرالمنثور، ج ٦، ص ٢٧.
[٥] الکافی، ج ١، ص ٥١٤؛ کمالالدین و تمام النعمة، ج ٢، ص ٤٢٤؛ کتاب الغیبة، ص ١٤٧.