احکام اقتصادی - یوسفیان، نعمت الله - الصفحة ٤٥ - مصارف زکات

جواب: زكات مال بر شخص غير بالغ واجب نيست، ولى اگر خمس به مال او تعلق بگيرد (مثل اينكه معدن يا حلال مخلوط به حرام باشد) بر ولى شرعى او پرداخت آن واجب است، مگر خمس سود حاصل از تجارت با اموال او يا منافع كسبش كه پرداخت آن بر ولى واجب نيست. بلكه بنا بر احتياط در صورتى كه سود حاصله باقى بماند اداى خمس آن بر خود طفل بعد از رسيدن به سن تكليف، واجب است. [١]

استفتاء ٢- من اطمينان دارم كه پدرم خمس و زكاتش را نمى‌پردازد. وقتى به او تذكر مى‌دهم، در پاسخ مى‌گويد كه ما مستحق هستيم و خمس و زكاتى بر ما واجب نيست.

حكم اين مسأله چيست؟

جواب- اگر پدرتان مالى كه خمس و زكات به آن تعلق مى‌گيرد نداشته باشد، خمس و زكات بر او واجب نيست و تحقيق در اين زمينه بر شما لازم نيست. [٢]

مصارف زكات‌

اسلام، مصرف زكات را در هشت مورد مجاز شمرده است:

١- فقير

٢- مسكين [٣]

٣- حقوق مأمورينى كه در جمع‌آورى، نگهدارى، حسابرسى، ارسال و تقسيم زكات، كار مى‌كنند.

٤- پرداخت به كفار براى متمايل ساختن آنان به اسلام يا حمايت از مسلمانان.

٥- آزاد كردن بردگان‌

٦- تأمين بدهكارى كسى كه نمى‌تواند بدهى خود را بدهد.

٧- هزينه در سبيل الله؛ هر كارى كه مانند ساختن مسجد، پل، اصلاح راه‌ها و ...

داراى منفعت عمومى دينى است.

[١] - اجوبة الاستفتائات، ص ٢٢٣

[٢] - همان، ص ١٩٦

[٣] - فقير كسى است كه مخارج سال خود و عيالاتش را ندارد و كسى كه صنعت يا ملك يا سرمايه‌اى دارد كه مى‌تواند مخارج سال خود را بگذراند فقير نيست، و مسكين كسى است كه از فقير سخت‌تر زندگى خود را مى‌گذراند