وصاياي امام علي (ع) به جهان بشريت - مُهری، محمد جواد - الصفحة ١٦ - وصاياي واجب و مستحب
نيازمندند، دستور داده شده ، وصيّت به ثلث هم نکنند و آن را به يک چهارم و يک پنجم تقليل دهند.[١]
موضوع عدالت در وصيّت تا آن اندازهاي در سخنان پيشوايان اسلام مورد تأکيد واقع شده که در حديثي ميخوانيم:
يکي از مردان طايفه انصار از دنيا رفت و بچههاي صغيري از او به يادگار ماند، او اموال خود را در آستانه مرگ در راه خدا صرف کرد، به گونهاي که هيچ مال ديگري از او بجا نماند، هنگامي که پيامبر صلياللهعلیهوآله از اين ماجرا آگاه شد، فرمود:
با آن مرد چه کرديد؟
گفتند او را دفن کرديم. فرمود:
اگر من قبلاً آگاه شده بودم، اجازه نميدادم او را در قبرستان مسلمانان دفن کنيد، چرا که بچههاي صغير خود را رها کرده، تا گدائي کنند.[٢]
و در جائي ديگر پيامبر اسلام صلياللهعلیهوآله ميفرمايد:
کسي که وصيّت خوب بکند و بميرد ، گويا شهيد مرده است .[٣]
يعني ثواب شهداء در راه خدا را دارد.
پ) وصاياي واجب و مستجب
گرچه وصيّت ذاتاً از مستحبّات مؤکّد است، ولي گاه شکل وجوب پيدا ميکند؛ مثل اينکه انسان در پرداخت حقوق واجب الهي مانند نماز، روزه، حج و کفارات کوتاهي کرده باشد و يا اماناتي از مردم نزد اوست مثل خمس،
[١] . همان مدرک، ص٣٦٠ .
[٢] . سفينه البحار، ج٢، ص٦٥٩ .
[٣] . بحارالانوار، ج٨١، ص٢٤٢ .