وصاياي امام علي (ع) به جهان بشريت
(١)
مقدمه
٩ ص
(٢)
وصيّت از ديدگاه قرآن
١٣ ص
(٣)
فلسفه وصيّت
١٤ ص
(٤)
عدالت در وصيّت
١٥ ص
(٥)
وصاياي واجب و مستحب
١٦ ص
(٦)
وصيّت در حال حيات قابل تغيير است
١٧ ص
(٧)
وصيّت از ديدگاه روايات
١٩ ص
(٨)
تقوا و پرهيزکاري
٢٣ ص
(٩)
پرهيز از دنياپرستي
٢٣ ص
(١٠)
تحمّل نداري
٢٣ ص
(١١)
صداقت در گفتار
٢٣ ص
(١٢)
اخلاص در عمل
٢٣ ص
(١٣)
دشمن ستمگر
٢٣ ص
(١٤)
ياور ستمديده
٢٤ ص
(١٥)
نظام اجتماعي
٢٤ ص
(١٦)
آشتي جويي
٢٤ ص
(١٧)
پناه يتيمان
٢٤ ص
(١٨)
حقوق همسايه
٢٤ ص
(١٩)
حقوق قرآن
٢٥ ص
(٢٠)
اقامۀ نماز
٢٥ ص
(٢١)
اهميّت دادن به حجّ
٢٥ ص
(٢٢)
جهاد در راه خدا (دشمن ستيزي)
٢٥ ص
(٢٣)
همبستگي اجتماعي
٢٥ ص
(٢٤)
گريز از جدايي
٢٥ ص
(٢٥)
اجراي امر به معروف و نهي از منکر
٢٦ ص
(٢٦)
گريز از بهانه جويي
٢٦ ص
(٢٧)
عدالت در قصاص
٢٦ ص
(٢٨)
گريز از شرک به خدا
٢٧ ص
(٢٩)
حفظ سنّت پيامبر
٢٧ ص
(٣٠)
حقوق مصاحبت
٢٧ ص
(٣١)
عبرت از مرگ ديگران
٢٨ ص
(٣٢)
سفر آخرت
٢٨ ص
(٣٣)
مرگ ، پايان عمر
٢٨ ص
(٣٤)
عفو و بخشش از دشمن
٢٨ ص
(٣٥)
مرگ ناگهاني
٢٨ ص
(٣٦)
لقاءالله
٢٨ ص
(٣٧)
انسان و حوادث روزگار
٢٩ ص
(٣٨)
مراحل خودسازي
٣٢ ص
(٣٩)
اخلاق اجتماعي
٣٤ ص
(٤٠)
تربيت فرزندان
٣٥ ص
(٤١)
توجه به معنويات
٤١ ص
(٤٢)
آخرت گرايي
٤٥ ص
(٤٣)
معيارهاي روابط اجتماعي
٤٦ ص
(٤٤)
تلاش در جمع آوري زاد و توشه
٤٧ ص
(٤٥)
نشانه هاي رحمت الهي
٤٩ ص
(٤٦)
شرائط اجابت دعا
٥١ ص
(٤٧)
ضرورت ياد مرگ
٥٢ ص
(٤٨)
شناخت دنياپرستان
٥٤ ص
(٤٩)
ضرورت واقع نگري در زندگي
٥٦ ص
(٥٠)
حقوق دوستان
٦٠ ص
(٥١)
ارزشهاي اخلاقي
٣٢ ص
(٥٢)
جايگاه زنان
٦٦ ص
(٥٣)
معيّن کردن کارها و مسئوليت ها
٦٧ ص
(٥٤)
احترام به بستگان و خويشاوندان
٦٨ ص
(٥٥)
وصيّت اقتصادي نسبت به اموال شخصي
٦٩ ص
(٥٦)
ضرورت حفظ اموال
٦٩ ص
(٥٧)
تأليفات نگارنده
٧٢ ص

وصاياي امام علي (ع) به جهان بشريت - مُهری، محمد جواد - الصفحة ١٦ - وصاياي واجب و مستحب

نيازمندند، دستور داده شده ، وصيّت به ثلث هم نکنند و آن را به يک چهارم و يک پنجم تقليل دهند.[١]

موضوع عدالت در وصيّت تا آن اندازه‌اي در سخنان پيشوايان اسلام مورد تأکيد واقع شده که در حديثي مي‌خوانيم:

يکي از مردان طايفه انصار از دنيا رفت و بچه‌هاي صغيري از او به يادگار ماند، او اموال خود را در آستانه مرگ در راه خدا صرف کرد، به گونه‌اي که هيچ مال ديگري از او بجا نماند، هنگامي که پيامبر صلي‌الله‌علیه‌و‌آله از اين ماجرا آگاه شد، فرمود:

با آن مرد چه کرديد؟

گفتند او را دفن کرديم. فرمود:

اگر من قبلاً آگاه شده بودم، اجازه نمي‌دادم او را در قبرستان مسلمانان دفن کنيد، چرا که بچه‌هاي صغير خود را رها کرده، تا گدائي کنند.[٢]

و در جائي ديگر پيامبر اسلام صلي‌الله‌علیه‌و‌آله مي‌فرمايد:

کسي که وصيّت خوب بکند و بميرد ، گويا شهيد مرده است .[٣]

يعني ثواب شهداء در راه خدا را دارد.

پ) وصاياي واجب و مستجب

گرچه وصيّت ذاتاً از مستحبّات مؤکّد است، ولي گاه شکل وجوب پيدا مي‌کند؛ مثل اينکه انسان در پرداخت حقوق واجب الهي مانند نماز، روزه، حج و کفارات کوتاهي کرده باشد و يا اماناتي از مردم نزد اوست مثل خمس،


[١] . همان مدرک، ص٣٦٠ .

[٢] . سفينه البحار، ج٢، ص٦٥٩ .

[٣] . بحارالانوار، ج٨١، ص٢٤٢ .