اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٥٠٦ - مخالفت مذهبی، فعالیتهای بعد از تظاهرات
شماره : ١/٩٥٧
از: سفارت آمریکا در تهران تهران ٩٤٥ تاریخ ٢٠ ژانویه ٧٩ محرمانه
به: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی سی فوری٣٠/١٠/٥٧
موضوع: مخالفت مذهبی، فعالیتهای بعد از تظاهرات
خلاصه: منابع نهضت آزادی با نتیجه تظاهرات ١٩ ژانویه راضی هستند. خشونتی گزارش نشده و فقط
دو گروه چپی سعی داشتند دخالت کنند که توسط پاسداران راهپیمایی متفرق شدند. کمیته اعتصابات
خمینی کارش را در ٢٠ ژانویه با برنامه ای که بخشهای اساسی منجمله کارگران عمومی بسر کار
بازگردانیده شوند، شروع کرد.
نهضت آزادی خبر دارد که چپی ها خودشان در ٢١ ژانویه در جنوب تهران تظاهرات خواهند داشت
مذاکرات بین بختیار و گروههای مذهبی هنوز ادامه دارد. هیئت مذهبی احتمالاً به پاریس خواهد رفت تا
بگوید که شورای اسلامی با یک زیربنای قانونی ایجاد شود. نهضت آزادی نگران است که بختیار و شورای
سلطنت کنار نکشند. افرادی که موضوع را از پشت دنبال می کنند نباید بی جهت خوشبین باشند. (پایان
خلاصه).
١ کارشناس سیاسی استمپل با مأموران نهضت آزادی توسلی و انتظام (محفوظ بماند) عصر ١٩
ژانویه ملاقات کرده و بعد دوباره با انتظام در ظهر ٢٠ ژانویه. هر دو از نتیجه راهپیمایی راضی بودند.
ادعا داشتند که در این برنامه ٥/٢ میلیون آدم شرکت داشتند (دیگران و مطبوعات می گویند ٤/١،
٨/١ میلیون) و روز بدون خشونت تمام شده بود. توسلی اشاره کرد که دو گروه چپی سعی داشتند داخل
تظاهرات شوند، ولی توسط پاسداران به آرامی متفرق شدند. شعارها همه اسلامی بود. نهضت آزادی گفت،
روحیه مردم به خوبی عاشورا نبوده ولی هر دو (و دیگران که با آنها صحبت شده) این را ناشی از رفتن شاه
می دانند حالا که او رفته مردم به مسایل دیگری فکر می کنند مانند هوا، حبوبات (مواد غذائی) و نبودن
سوخت مصرفی.
٢ انتظام گفت: گروه منتخب خمینی در اعتصابات کار را امروز شروع کرده و دکتر یداللّه سحابی به
عنوان رئیس و محمد جواد باهنر رهبر مذهبی و مهندس علی اکبر معین فر به عنوان اعضاء این گروه معرفی
شدند دو عضو دیگر را بعداً معرفی خواهد کرد. انتظام گفت: سحابی می خواهد بررسی کند که آیا انتظام را
در این گروه بیاورد؟ چون او در جای دیگر هماهنگی بیشتری می تواند بکند. انتظام اضافه کرد که در هر
حال کار کمیته را دنبال خواهد کرد. در جواب سؤالی انتظام تأکید کرد که برنامه کار کمیته هم در بخش
خصوصی و هم کار دولتی بوده و هدف این بوده که کشور دوباره راه بیفتد.
کارشناس سیاسی اشاره کرد نخست وزیر قدمهای اساسی برداشته بود تا بخش خصوصی از ٢٠
ژانویه کار را آغاز کند. اگر هدف کمیته همین بوده خوب می شد اگر کار سریع پیش می رفت تا درگیری
پیش نیاید چون هر دو طرف می خواهند، سر کار برگردند. انتظام مسئله را فهمید و تأکید کرد که توافق،
چپی ها را هم در بر خواهد گرفت که سعی دارند در جنبش کارگری رخنه کنند. (نظر: ما امیدواریم تلاشها
سریع باشند ولی خطر نزدیک است.)
٣ توسلی گفت: گرداننده های حزب توده خواستار تظاهرات چپی و ضد مذهبی احتمالاً برای صبح
٢١ ژانویه شده اند. محل تظاهرات میدان قزوین، ١ مایلی شمال ایستگاه ترن خیابان ششم بهمن