با گرسنگى، قوّت پرهيز نماند افلاس، عنان از كف تقوا بستاند» «١» ب- ذلّت و خوا اخلاق اقتصادى(ج‌٢) ١٠٧ تكاثر ثروت ص : ١٠٥ رى‌ يكى ديگر از آثار فقر بر اخلاق، ذلّت و خوارى است. انسان فقيرى كه قانع و صابر نباشد، و به خاطر تهيدستى، دست نياز به سوى ديگران دراز كند، از چشم ديگران مى‌افتد، و در نظر آنان خوار و ذليل مى‌گردد. حضرت على عليه‌السّلام مى‌فرمايد:
«الْفَقيرُ حَقيرٌ لا يُسْمَعُ كَلامُهُ» «٢» انسان تهيدست، خوار است و كسى به حرفش گوش نمى‌دهد.
حضرت امام سجّاد (ع) در روز عرفه عدّه‌اى را ديد كه تكدّى مى‌كردند، فرمود:
اينها بدترين خلق خداهستند، مردم رو به خدا آورده، تضرّع مى‌كنند و اينها رو به مردم آورده، گدايى مى‌كنند. «٣» حضرت على (ع) فرمود:
«الْقِلَّةُ ذِلَّةٌ» «٤» نادارى، باعث ذلّت است.
ج- عاجز بودن از انجام عبادات‌ برخى از عبادات هستند كه انجام دادن آنها بستگى به مال و ثروت دارد. انسان فقيرى كه مال ندارد، بسيارى از عبادات را نمى‌تواند انجام دهد.
پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه وآله در دعا مى‌فرمايد:
«بارِكْ لَنا فى الخُبْزِ وَلا تَفَرَّقْ بَيْنَنا وَ بَيْنَهُ فَلَوْ لَاالْخُبْزُ ما صَلَّيْنا وَلا صُمْنا وَلا