سيد مرتضى براى دفاع از حريم ولايت و امامت كه رمز اصلى قيامها و انقلابهاى شيعى است. كتاب «شافى» را در رد «قاضى عبدالجبار» معتزلى، نوشت و به اشكالها و ايرادهاى اهل سنت جوابهاى مستدل و علمى داد، اين كتاب را شاگرد دانشمند وى «شيخ طوسى» تلخيص كرد كه به «تلخيص الشافى» معروف است. «١» اين عالم اديب و متفكر شيعه علاوه بر تدريس و تأليف كتابهاى متعدد همچون «الانتصار» در فقه و «الذخيرة» در كلام و ...، با زبان شعر نيز حقايق اسلام را بيان كرد و بيش از بيست هزار بيت شعر به زبان عربى سرود. «٢» و با قصيده‌هاى زيبا و پربار خود، در زمينه‌هايى همچون غدير خم، وقايع كربلا و ... خط صحيح امامت و مبارزه با ظلم و ستم را در جامعه زنده نگه داشت. «٣» موقعيت علمى و ويژگيهاى اخلاقى «سيد رضى» «محمد بن الحسين» معروف به «سيد رضى» از علماى قرن چهارم ه. ق. و از افتخارات شيعه مى‌باشد. اين عالم بزرگ از لحاظ علمى و فضيلت‌هاى ارزشمند اخلاقى، گوى سبقت را از ديگران ربود، بطورى كه خاص و عام، شيعه و سنى، با ديده احترام به وى نگريسته و زبان به ستايشش گشوده‌اند. علامه امينى درباره او مى‌گويد:
«سرورمان، شريف رضى، از افتخارات خاندان عترت و پيشوايى از پيشوايان علم، حديث و ادب مى‌باشد. او در آنچه از تبار والاگهرش به ارث ب پاسداران اسلام در دوران غيبت كبرى ٥٨ مقام علمى و اخلاقى شيخ طوسى ص : ٥٨ رده، مقام اول را حائز گشته و داراى نسبى از پيامبر (ص)، شرافتى از على عليه السلام، عظمتى از فاطمه سلام الله عليها و سيادتى از «كاظم» عليه السلام، است». «٤» «ابن ابى الحديد» درباره او گفته است:
«سيد رضى نسبت به فقه آگاهى گسترده‌اى داشت، پس از گذشت سى سال از عمرش،