٢٢ پس آيا كسى كه خداوند سينه او را براى (پذيرش) اسلام گشاده، پس او (در زندگى خود) بر پايه نورى از پروردگار خويش است (دينى كه راه‌هاى اعتقاد و عمل را روشن مى‌كند؛ مانند انسانى تاريكدل است)؟ پس واى به حال كسانى كه دل‌هايشان در اثر غفلت از ياد خدا سخت گرديده، آنها در گمراهى آشكارى هستند.
٢٣ خداوند بهترين گفتار را فرو فرستاده (به صورت) كتابى (كه تمام آيات آن در فصاحت لفظ و متانت بيان و عمق محتوى) شبيه يكديگر كه هر يك از آياتش معطوف به ديگرى و روشنگر و مفسّر ديگرى است؛ از (شنيدن) آن پوست‌هاى (بدن) كسانى كه از پروردگارشان مى‌ترسند به لرزه مى‌افتد، سپس پوست‌ها و دل‌هايشان نرم شده و آرامش و اطمينان به خدا پيدا مى‌كنند. اين (حالت) هدايت خداوند است كه هر كه را بخواهد بدان راهنمايى مى‌كند، و هر كه را خدا در گمراهى واگذارد (توفيقاتش را از او سلب كند) هرگز او را راهنمايى نخواهد بود.
٢٤ پس آيا كسى كه (به واسطه بسته بودن دست‌هايش) با صورت خود از عذاب بد و سخت در روز قيامت مى‌پرهيزد (مانند كسى است كه ايمن از هر عذاب است)؟! و به ستمكاران گفته مى‌شود: بچشيد كيفر آنچه را از گناهان كه به دست مى‌آورديد و يا تجسم و تبلور يافته عينى آن اعمال را بچشيد.
٢٥ كسانى كه پيش از اينان بودند نيز (پيامبران خود را) تكذيب نمودند، پس عذاب (خداوند) از جايى كه حدس نمى‌زدند بر آنها وارد شد.
٢٦ پس خداوند خوارى و ذلّت را در زندگى دنيا (به غرق و صيحه آسمانى و زلزله و سنگ‌باران و مسخ) به آنها چشانيد، و مسلّما عذاب آخرت بزرگتر است، اگر مى‌دانستند!
٢٧ و حقيقت اين است كه ما در اين قرآن براى مردم از هر گونه مثالى زديم، شايد متذكّر شوند.
٢٨ قرآنى عربى، كه بدون هيچ گونه كجى و انحراف (در الفاظ و معانى) است، شايد بپرهيزند.
٢٩ خداوند (براى مشرك و موحد) مثالى زده است: مردى برده را كه چندين مولاى بد خلق و مختلف الاراده در او شريكند (هر يك او را به سوى دستور خود مى‌كشد)، و مردى را كه تنها برده يك مرد است (كه به هر چه امر كند مزاحمى ندارد)، آيا اين دو (در اوصاف و حالات) مساويند؟ ستايش خدا راست (و حقانيت اين امر مخفى نيست) بلكه بيشتر آنها نمى‌دانند.
٣٠ تو مسلّما خواهى مرد و آنها نيز بى‌ترديد خواهند مرد.
٣١ سپس همه شما روز قيامت در نزد پروردگارتان مخاصمه خواهيد نمود.