آموزش علوم قرآن - ط مؤسسه فرهنگى انتشاراتى التمهيد - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٦ - وحى در قرآن
«وَ كَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ قُرْآناً عَرَبِيًّا لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرى وَ مَنْ حَوْلَها ...».[١]
پيامبران، مردان تكامل يافتهاى هستند كه آمادگى دريافت وحى را در خود فراهم ساختهاند. امامحسن عسكرى عليه السلام در اينباره مىفرمايد: «خداوند، قلب و روان پيامبر را بهترين و پذيراترين قلبها يافت و آنگاه او را براى نبوّت برگزيد».[٢] پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله فرمودهاند: «خداوند، پيامبرى برنيانگيخت، مگر آنكه عقل خود را به كمال رسانده باشد و خرد او از خرد تمام امتش برتر باشد».[٣] طبق گفته صدرالدين شيرازى، پيش از آنكه ظاهر پيامبر به نبوّت آراسته گردد، باطن او حقيقت نبوّت را دريافت كرده بود.[٤] پديده وحى همانند الهام، به تابناك شدن درون در مواقع خاص، اطلاق مىشود. با اين تفاوت كه منشأ الهام بر الهام گيرنده پوشيده است، ولى منشأ وحى بر گيرنده وحى- كه پيامبرانند- روشن است. به همين علت، پيامبران هرگز در گرفتن پيام آسمانى دچار حيرت و اشتباه نمىشوند؛ زيرا بر منشأ وحى و كيفيت انجام آن آگاهى حضورى كاملى دارند.
زراره از امامجعفر صادق عليه السلام پرسيد: «چگونه پيامبر مطمئن شد كه آنچه به او مىرسد، وحى الهى است و نه وسوسههاى شيطانى؟» امام عليه السلام فرمود: «هرگاه خداوند بندهاى را براى رسالت برگزيند، به او آرامش و وقار ويژهاى ارزانى مىدارد، بهگونهاى كه آنچه از جانب حق بدو مىرسد، همانند چيزى خواهد بود كه با چشم باز مىبيند»[٥].
خداوند براى رفع هرگونه تعجب و يا توهّمى بىجا در مورد برانگيختن پيامبرى از ميان مردم مىفرمايد:
[١] . شورى، ٧.
[٢] . بحارالانوار؛ ج ١٨، ص ٢٠٥، حديث ٣٦.
[٣] . اصول كافى؛ ج ١، ص ١٣.
[٤] . شرح اصول كافى؛ ج ٣، ص ٤٥٤.
[٥] . بحارالانوار؛ ج ١٨، ص ٢٦٢، حديث ١٦.