پیاده تا کربلا - پوریزدی، رحمت - الصفحة ٤٤ - سخنانی از امام حسین&#٦١٥٧٤
امیر مؤمنان† در بیانی شیوا میفرمایند: أَجْمِلُوا فِي الْخِطَابِ تَسْمَعُوا جَمِيلَ الثَّوَابِ؛ «زیبا سخن بگویید تا پاسخ زیبا بشنوید».[١]
آن گوی مرا که دوست داری گر خَلق تو را همان بگویند (ناصرخسرو)
در ادامه حدیث امام† میفرمایند: وَاعْمَلْ عَمَلَ رَجُلٍ يَعْلَمُ أَنَّهُ مَأْخُوذٌ بِالْإِجْرَامِ مَجْزِيٌّ بِالْإِحْسَانِ؛ «و همانند بندهای رفتار کن که میداند به گنهکاری خود گرفتار میشود و به نیک رفتاری خود پاداش میگیرد».[٢]
رفتارت همانند کسی باشد که میداند و یقین دارد اگر گناه کند به عقاب آن گرفتار میشود و اگر کار نیک و شایسته انجام دهد به ثواب و پاداش آن میرسد.
دوستان چهار دستهاند
امام حسین† در سخنی گویا دوستان را به چهار دسته تقسیم میکنند: الْإِخْوَانُ أَرْبَعَةٌ فَأَخٌ لَكَ وَلَهُ وَأَخٌ لَكَ وَأَخٌ عَلَيْكَ وَأَخٌ لَا لَكَ وَلَا لَهُ فَسُئِلَ عَنْ مَعْنَى ذَلِكَ فَقَالَ† الْأَخُ الَّذِي هُوَ لَكَ وَلَهُ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِي يَطْلُبُ بِإِخَائِهِ بَقَاءَ الْإِخَاءِ وَلَا يَطْلُبُ بِإِخَائِهِ مَوْتَ الْإِخَاءِ فَهَذَا لَكَ وَلَهُ لِأَنَّهُ إِذَا تَمَّ الْإِخَاءُ طَابَتْ حَيَاتُهُمَا جَمِيعاً وَإِذَا دَخَلَ الْإِخَاءُ فِي حَالِ التَّنَاقُضِ بَطَلَ جَمِيعاً وَالْأَخُ الَّذِي هُوَ لَكَ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِي قَدْ خَرَجَ بِنَفْسِهِ عَنْ حَالِ الطَّمَعِ إِلَى حَالِ الرَّغْبَةِ فَلَمْ يَطْمَعْ فِي الدُّنْيَا إِذَا رَغِبَ فِي الْإِخَاءِ فَهَذَا مُوَفِّرٌ عَلَيْكَ بِكُلِّيَّتِهِ وَالْأَخُ الَّذِي هُوَ عَلَيْكَ فَهُوَ الْأَخُ الَّذِي يَتَرَبَّصُ بِكَ الدَّوَائِرَ وَيُغَشِّي [يُفْشِي] السَّرَائِرَ وَيَكْذِبُ عَلَيْكَ بَيْنَ الْعَشَائِرِ وَيَنْظُرُ فِي وَجْهِكَ نَظَرَ الْحَاسِدِ فَعَلَيْهِ لَعْنَةُ الْوَاحِدِ وَالْأَخُ الَّذِي لَا لَكَ وَلَا لَهُ فَهُوَ الَّذِي قَدْ مَلَأَهُ اللَّهُ حُمْقاً فَأَبْعَدَهُ سُحْقاً فَتَرَاهُ يُؤْثِرُ نَفْسَهُ عَلَيْكَ وَيَطْلُبُ شُحّاً مَا لَدَيْكَ؛ «برادران چهار دستهاند، برادرى که به سود تو و خود اوست، و برادرى كه به سود توست و برادرى كه به ضرر توست، و برادرى كه نه به سود توست و نه بسود خودش. از او معنى اين را پرسيدند فرمود: برادرى كه سودش
[١]. تصنیف غُرَرُالحِکم و دُرَرُالکَلِم، ح ٢٥٦٨