خصايص خاتم النبيين (ص) - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٤ - فهرست مطالب

پيغمبراكرم صلى الله عليه وآله وسلم مى‌فرمايد: من ضامن هستم كه قرض مؤمن ميت را بدهم «من مات و خلّف ديناً او كلا فعلىّ» برمن واجب است كه دين مؤمن فوت شده را بپردازم. در واقع اين يك بيمه عمومى است كه بر پيغمبر بزرگوار اسلام صلى الله عليه وآله وسلم واجب شده بود، پيغمبراكرم صلى الله عليه وآله وسلم عملًا اين‌كار را انجام مى‌داد، هروقت كسى از دنيا قرض‌دار مى‌رفت، از بيت المال قرض او را پرداخت مى‌كرد، اين يكى از خصائص پيغمبراسلام صلى الله عليه وآله وسلم است، ساير انبياء اين وظيفه را نداشتند. در روايت ديگر مى‌فرمايد: «من ترك ديناً او ضياعاً فعلىّ» كسانى‌كه عيال دار و فقيراند نيز بسوى من بيايند قرض او را من مى‌دهم، «ومن ترك مالًا فلورثته» اگر مال به‌جاى گذاشته باشد مال ورثه باشد. «من مات و خلّف ديناً او كلا فعلىّ» هركس بيرد و دين دار باشد، من دين او را مى‌دهم.

عمده در اثبات اين خاصه، روايت" حسن فضال" است كه از حضرت رضانقل مى‌كند، «صعدالنبى صلى الله عليه وآله وسلم: حضرت پيغمبر صلى الله عليه وآله وسلم برمنبر بالاشد و فرمود: «من ترك ديناً أو ضياعاً فعلىّ و إلىّ» اگر از كسى دين دار بميرد و يا نان خورى از او بماند برمن واجب است كه دين اورا بدهم. برمن به‌عنوان نماينده خدا در روى زمين، و پيغمبر رحمت اللعالمين واجب است تا قرض مرده‌ها را پرداخت نمايم. «ومن ترك مالًا فلورثته» اگر مالى از ميت باقى مانده باشد، مال ورثه‌هايش است و به حكومت اسلامى ربطى ندارد.