بازاريابى شبكه اى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٩ - فصل نهم استفتائات
نيست كه آلوده آن شويد، و اگر كسى آلوده شده، و درآمدى كسب كرده، بايد به صاحبان اصلى آن برگرداند. و اگر آنها را نمىشناسد در درجه اوّل به ساير مالباختگان، و اگر آنها را نيز نمىشناسد به فقرا صدقه دهد.
هميشه موفّق باشيد، ١/ ١٠/ ١٣٨١
سؤال ١٤- اخيراً مؤسساتى تشكيل شده كه مقدارى سكّه مخصوص، يا الماس، يا اشياء ديگر، به افراد با قيمت نسبتاً بالايى مىفروشند. و به هر مشترى توصيه مىكنند كه براى آنها بازاريابى نموده، و چند مشترى ديگر پيدا نمايند، و در برابر معرّفى هر مشترى جديد مبلغى به حساب شخص بازارياب ريخته مىشود، و گاه اين وجوه، كه به حساب ريخته شده، به ميليونها يا دهها ميليون مىرسد.
آيا اين نوع معاملات و بازاريابى شرعاً صحيح، و پول حاصل از آن حلال است؟ و اگر نيست، تكليف آنها كه درآمدى از اين طريق پيدا كردهاند، چيست؟
جواب: اوّلًا: اين مؤسسات به ظاهر اقتصادى، كه گاه چهره واقعى خود را زير پوششهاى ايجاد اشتغال، يا تخصيص قسمتى از درآمد خود به مراكز خيريّه، پنهان مىكنند، مؤسّسات مرموز و خطرناكى هستند، كه كار آنها شبيه به نوعى قمار يا لاتار است. كلاه از سر عدّه زيادى بر مىدارند، و بر سر عدّه معدودى مىگذارند، و قسمت عمده درآمد را خودشان مىبرند، و غالباً به خارج منتقل مىكنند، بى آن كه هيچ گونه كار مثبتى انجام داده باشند. و عمل آنها مصداق بارز اكل مال