گزيده تحف العقول - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ١١

مقدّمه

مؤلّف

ابو محمّد ، حسن بن على بن حسين بن شعبه حَرّانى ، [١] كه گاهى به اختصار «ابن شُعبه حرّانى» خوانده مى شود ، معاصر با شيخ صدوق (م ٣٨١ ق) و از مفاخر شيعه در سده چهارم هجرى است . وى از ابو على محمّد بن همّام اِسكافى (م ٣٣٦ ق) روايت مى كرده و شيخ مفيد ، محمّد بن محمّد بن نعمان بغدادى (م ٤١٣ ق) از او روايت كرده است . نام وى از قرن نهم هجرى به بعد در كتاب هاى تاريخ و تراجم آمده است و پيش از اين ، درباره شرح حال و آثار او اطّلاع چندانى در دست نيست . افراد محدودى كه از حرّانى سخن گفته اند ، جملگى او را به بزرگوارى و فضل و

---

[١] مناطق مختلفى از جهان به نام حَرّان معروف است و دانشمندان بسيارى در قرون اوليه اسلام ، منسوب به حرّان بوده اند ، امّا به خوبى دانسته نيست كه ابن شعبه منسوب به كدام منطقه است . (ر . ك : دائرة المعارف تشيّع ، ج ٦ ، ص ٢٠٤ ؛ لغت نامه دهخدا ، واژه «حرّان» و «حرّانى» ) .[٢] براى آگاهى بيشتر ، ر . ك : مجالس المؤمنين ، ج ١ ، ص ٣٨٣ ؛ أمل الآمل ، ج ٢ ، ص ٧٤ ؛ رياض العلماء و حياض الفضلاء ، ج ١ ، ص ٢٤٤ ـ ٢٤٦ ؛ روضات الجنات ، ج ٢ ، ص ٢٨٩ .[٣] براى آگاهى بيشتر ، ر . ك : أعيان الشيعة ، ج ٥ ، ص ١٨٥ ـ ١٨٦ ؛ تأسيس الشيعة ، ص ٤١٣ ؛ الذريعة إلى تصانيف الشيعة ، ج ٣ ، ص ٤٠٠ ؛ ريحانة الأدب ، ج ٨ ، ص ٥٤ ؛ طبقات أعلام الشيعة ، ج ١ ، ص ٩٣ ؛ الكنى و الألقاب ، ج ١ ، ص ٣٢٩ ؛ معجم المؤلّفين ، ج ٣ ، ص ٢٥٢ .