فرهنگ نامه بصيرت

فرهنگ نامه بصيرت - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٩٦

بصيرت ، حاصل عبرت آموختن است يا عامل آن؟

بر پايه شمارى از رواياتِ فصل چهارم ، پندآموزى ، عامل پديد آمدن بصيرت است : مَنِ اعتَبَرَ أبصَرَ . [١] هر كه عبرت بياموزد ، بينا مى شود . به عكس ، روايات اين باب ، دلالت دارند كه بصيرت ، پديدآورنده عبرت آموزى است : بِالاِستِبصارِ يَحصُلُ الاِعتِبارُ . [٢] با بصيرت است كه عبرت آموختن ، حاصل مى شود . بنا بر اين ، جا دارد كه اين سؤال مطرح شود كه : چگونه مى شود بصيرت ، هم حاصل عبرت آموزى باشد و هم عامل آن ؟ و آيا اين امر ، بعيد نيست ؟ آيا روايات اين دو باب ، با هم تعارض ندارند؟ پاسخ ، منفى است ؛ زيرا بصيرتى كه پديدآورنده اعتبار است ، با بصيرتى كه حاصل آن است ، تفاوت دارند .


[١] ر ك : ص ٦٥ ح ٦٠ . [٢] ر ك : ص ٩٣ ح ١٠١ .