اخلاق مديريت (ج2) - الهامى نيا، على اصغر و همکاران - الصفحة ١١٥
٨- همدردى زندگى آدمى، همواره با رنج و سختى همراه است و آسيب و ابتلاها، گاه به اندازهاى شدّت مىيابد كه عرصه را بر انسان تنگ و در مواردى، زندگى را با مشكل مواجه مىسازد. آنچه در اين اثنا، كارآ و چارهساز است، حسّ همنوعى، همكارى و غمخوارى انسانهاست. افراد پاك سرشت در لحظههاى غمانگيز و خطرخيز به يارى همنوعان خود مىشتابند، امواج فتنه و خطر را مىشكافند و با رشادت و جوانمردى، بندگان خدا را به ساحل نجات و شادى مىرسانند و اجازه نمىدهند كه بار سنگين بلا و مصيبت، پشت آنان را بشكند.
ديدگاه اسلام خصلت غمخوارى و همدردى با ايمان و اعتقاد دينى رابطهاى مستقيم و تنگاتنگ دارد و هرچه انسان از ايمان بيشترى برخوردار باشد، از حس غمخوارى قوىترى بهرهمند است. امام صادق عليه السلام در تشبيه حكيمانهاى، جامعه اسلامى را پيكر واحدى مىداند كه با روح ايمان زنده است و همه اعضاى آن دلسوز و غمخوار يكديگرند؛ «الْمُؤْمِنُونَ فى تَبارِّهِمْ وَ تَراحُمِهِمْ وَ تَعاطُفِهِمْ كَمَثَلِ الْجَسَدِ اذَا اشْتَكى تَداعى لَهُ سائِرُهُ بِالسَّهَرِ وَالْحُمّى» «١» مؤمنان در نيكى و مهر و ملاطفت به يكديگر، بسان يك پيكرند كه وقتى احساس درد كند، همه اعضا در بى خوابى و تب، با او همراه شوند.
بخش وسيعى از احكام و دستورات اسلام؛ مانند، پرداخت خمس و زكات و صدقات، وجوب نجات جان مؤمن، عيادت، تشييع جنازه، حقوق فراوان برادرى، همسايگى، زيارت مؤمنان و برآوردن حاجات آنان و غيره، بر ضرورت همدردى و اهميت آن دلالت دارد به گونهاى كه اگر شخصى فاقد اين خصلت ارزشمند باشد در واقع بسيارى از اخلاق و احكام اسلامى را زير پا نهاده و از ايمان فاصله گرفته است. گاه