بررسى مبانى بيمه در اسلام - برهانیان، عبدالحسین؛ تقیی - الصفحة ٨٣ - ١-٥-٢ رابطه بیمه و قضا و قدر
مبالغى جزيى (به صورت گسترده) ايجاد مىشود و هدف آن اطمينان (خاطر) بخشيدن به انسانهايى است كه دچار خسارتها و يا آسيبهاى احتمالى در تجارت و مسافرت و ... مىشوند. [١] بيمه يك نوع قرارداد بين بيمهگذار و بيمهگر است كه بيمهگر بتواند خطرات احتمالى را كه متوجه بيمه شونده مىشود جبران كرده و تضمين نمايد. بنابراين بيمه (تأمين) به معناى ايجاد نوعى امنيت (خاطر) در مقابل حوادث كمر شكن و پر آسيب زندگى است. [٢]
بيمه همچنين براى رونق اقتصادى، امنيت بخشيدن به فعاليتهاى بازرگانى و صنعتى و آسودگى خاطر آحاد مردم ضعيف پديدهاى مطلوب است. [٣]
مىتوان گفت آرامش روانى انسان نتيجه احراز دو عامل درونى و بيرونى است؛ عامل درونى همان ايمان، قناعت، تقوا و ... بوده كه هرچه ايمان قوىتر و تهذيب نفس انسان بيشتر باشد در مبارزه با مشكلات از آرامش بيشترى برخوردار خواهد بود و عامل بيرونى هم تضمينهايى چون بيمه است.
٢- ٥- ١. رابطه بيمه و قضا و قدر:
در مبانى اعتقادات ما آمده است كه بايستى نسبت به اراده و مشيت الهى تسليم و در برابر حوادث و دگرگونيها صبور و شكيبا بايم و اين حوادث و مشكلات جزء آزمايشهاى الهى هستند. آيا تأكيد بر بيمه نمودن افراد منافاتى با موضوع قضا و قدر و به طور كلى با فرهنگ دينى ما ندارد شهيد محمد جواد باهنر در تشريح اين موضوع اظهار مىدارد:
در اعتقادات ما قضا و قدر جزء مبانى محسوب مىشوند به اين معنا كه قضاى الهى همان حكم قطعى خدا درباره جريانات و حوادث، و قدر به معنى اندازهگيرى آنها مىباشد؛ به عبارتى ديگر مشيت و ارداه خدا بر جامعه، رويدادها و حوادث زندگى انسان و دگرگونىهاى آن حاكم باشد. آيا تاكيد بر بيمه نمودن فرد از هر جهت با فرهنگ دينى ما كه همه حوادث به مشيتهاى الهى است و بايد تسليم اراده خدا باشيم منافات دارد؟ آيا با تاكيد بر «بيمه» اين عقيده را متزلزل مىكنيم يا نه، (بايد گفت) قضا و قدر معنايش اين است كه اراده خدا حاكم است ولى اين انسان است كه مىتواند مسير اراده خدا را كشف كند
[١] سِید محمد حسِینِی بهشتِی بِیمه در اقتصاد اسلامِی (مجموعه سخنرانِیها) ص ١٤
[٢] بِیمه در اقتصاد اسلامِی، ص ١٧-٢٤
[٣] مقام معظم رهبرِی آية الله خامنه اِی فصلنامه بِیمه آسِیا بهار ٧٧ شماره ٦، ص ٤