اعتقاد ما - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٦ - ٥٤- صحابه در برابر داورى عقل و تاريخ

معذور، بلكه داراى ثواب است!-/ براى ما پذيرفتن اين سخن مشكل است.

چگونه مى‌توان به بهانه اجتهاد، بيعت با جانشين پيامبر صلى الله عليه و آله را شكست، و سپس آتش جنگ را روشن كرد و خون بى‌گناهان را ريخت، اگر اين همه خونريزى با توسّل به اجتهاد قابل توجيه باشد چه كارى قابل توجيه نيست!

صريح‌تر بگوييم، ما معتقديم: همه انسان‌ها حتّى ياران پيامبر صلى الله عليه و آله در گرو اعمال خويشند، و اصل قرآنى‌ «انَّ اكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ اتْقيكُمْ؛ گرامى‌ترين شما نزد خدا باتقواترين شماست» [١] درباره آنها نيز صادق است. بنابراين بايد وضع آنها را با عملشان روشن سازيم و به اين صورت يك قضاوت منطقى درباره همه آنان داشته باشيم و بگوييم: آنها كه در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله در صفّ اصحاب مخلص بودند و بعد از پيامبر صلى الله عليه و آله نيز براى پاسدارى از اسلام كوشيدند، و به پيمانى كه با قرآن داشتند وفادار ماندند آنها را خوب مى‌دانيم و به آنها احترام مى‌گذاريم.

و آنها كه در زمان آن حضرت در صفّ منافقان بودند و كارهايى كردند كه قلب مبارك پيامبر صلى الله عليه و آله را آزرده ساختند، و يا بعد از رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله مسير خود را تغيير داده كارهايى انجام دادند كه به ضرر اسلام و مسلمين تمام شد، آنها را دوست نداريم.

قرآن مجيد مى‌گويد: «لا تَجِدُ قَوْماً يُؤمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الآخِرِ يُؤادُّونَ مَنْ حادَّ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَلَوْ كانُوا آباءَهُمْ أوْ ابْناءَهُمْ اوْ اخْوانَهُمْ اوْ عَشيرَتَهُمْ اولئِكَ كَتَبَ فى قُلُوبِهِمُ الايمانَ؛ هيچ قومى را كه ايمان به خدا

[١]. سوره حجرات، آيه ١٣