معارف اسلامی - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ٣٦

سلامت
زمانی هاجر


ليموي همه‌کاره
>شايد تا به حال فقط به چشم يک چاشني بهش نگاه کرده باشيد. يک چاشني براي ترش‌مزه کردن انواع غذاهاي خوش‌مزه! اما از آن‌جا که هميشه بايد جور ديگر ديد، بهتر است يک نگاه علمي به ليموترش داشته باشيم. ليموترش يک ضدعفوني‌کننده‌ي قوي است. شايد به همين دليل است که هميشه کنار ظرف انواع کباب‌ها مي‌آيد! همين‌طور مانع بروز اسهال، استفراغ و خون‌ريزي مي‌شود. به خاطر آنتي‌اکسيدان قوي موجود در آن، از سرطان پيش‌گيري مي‌کند و مقوّي بدن است. ليموترش کلسترول خون را کاهش مي‌دهد که براي کم کردن عوارض بيماري‌هاي قلبي و عروقي شگفت‌انگيز است. ليموترش به کمک لثه‌هاي شما مي‌آيد و آن‌ها را محکم مي‌کند؛ اما مصرف زياد آن به ميناي دندان مي‌تواند آسيب برساند. اين نکته را هم بايد در نظر داشت که بهترين نوع استفاده از ليموترش، به صورت تازه‌ي آن است و نه آب‌ليموهاي ماه‌ها در بطري مانده. اين را هم بدانيد که اضافه کردن ليمو به چاي سبز، خاصيت آنتي‌اکسيداني آن را تا پنج برابر بالاتر مي‌برد. همين‌طور در طب سنتي ما، معجون آب، ليموترش و عسل، يک دارو به شمار مي‌آيد و استفاده از آن به صورت ناشتا و اول صبح، توصيه مي‌شود.
شکرخوري، ممنوع!
در برابر يک فنجان چاي تازه‌دم و خوش‌عطر چه‌قدر مقاومت داريد؟ چه‌قدر هم در هواي سرد زمستاني مي‌چسبد! بچه که بوديم، وقتي دست به سمت قندان مي‌برديم، همه‌ي نگاه‌ها به سمت ما مي‌چرخيد و بقيه مراقب تعداد قندهايي که برمي‌داشتيم، بودند. اما حالا قضيه فرق کرده؛ خودتان هستيد و يک فنجان چاي و يک قندان پر. شايد يک حبه قند، کام‌تان را شيرين کند! اما دلايل زيادي وجود دارد که اگر چاي را بدون قند بخوريد، به نفع‌تان است! قند و شکر دستگاه ايمني بدن را ضعيف مي‌کند و در نتيجه بدن در مقابل عفونت‌ها ضعيف مي‌شود. قند و شکر، خطر بيماري‌هاي قلبي را بالا مي‌برند. در کار بدن شما دخالت مي‌کنند و در جذب کلسيم و منيزيم باعث اختلال مي‌شوند. در آينده زمينه‌ساز پوکي استخوان خواهند شد. با خودشان ديابت، چاقي و بيماري لثه سوغات مي‌آورند. با ابتلا به فشار خون، ارتباط تنگاتنگ دارند و در کليه‌ها تأثير نامطلوب ايجاد مي‌کنند. جالب‌تر از همه اين‌که غذاي اصلي سلول‌هاي سرطاني هستند و موارد ديگر که محققان سال‌ها خون دل خوردند تا به گوش من و شما برسد. با همه‌ي اين‌ها، به نظر مي‌رسد حذف يک حبه قند از پهلوي چاي، گامي کوچک است به سوي يک هدف بزرگ؛ نعمت خدادادي، سلامتي.
از ادويه تا دارو
زنجبيل فقط يک چاشني غذايي نيست، کاربرد دارويي آن از هند و چين شروع شد و در سرتاسر دنيا منتشر شد. زنجبيل يک ضدتهوع قوي، مقوّي قلب، ضد باکتري، ضد سرفه، ضد نفخ و محرک گردش خون مغزي است. براي هضم و جذب غذا کارايي دارد و آرامش‌بخش اعصاب است. اگر در فصل سرما دچار سرماخوردگي شديد، براي رفع درد و تب مي‌توانيد از دم‌نوش زنجبيل استفاده کنيد. استفاده از زنجبيل در سوپ هم مفيد است. براي تهيه‌ي دم‌نوش آن، ريشه‌ي زنجبيل را به صورت خلال‌هاي نازک درآوريد و آن را مثل چاي دم کنيد.
طنز سلامتي
راه‌کارهايي براي دريافت کالري کم‌تر
١-هدف‌مند بخور!
چه معني مي‌دهد آدم در يخچال را چارطاق باز بگذارد، چشم¬هايش را ببندد و هرچه دلش خواست از توي يخچال بردارد و بخورد؟ قباحت دارد! زشت است، بي¬ادبي است. بنشين با خودت حساب کتاب کن، ببين صرف مي‌کند نصف جعبه شيريني را که خداتومن پولش را دادي، يک‌جا ببلعي؟ حالا نرخ شيريني هيچي، اين مفاصل بيچاره چي که بايد اين کالري‌هاي اضافي را هر لحظه و هرجا، به دوش بکشند! فکر کن جانم، فکر... يک دانه سيب بردار و از جلوي يخچال برو کنار.
٢- بشقاب اضافي، حرفش را هم نزن.
اين به ما ربطي ندارد که قدرت «نه» گفتن به زن و بچه‌ي‌تان، دوست و همکار، فاميل و حتي غريبه را نداريد؛ ولي اين‌بار مرد و مردانه بياييد يک «نه» محکم بگوييد و جلوي اين کفگير اضافي برنج لااقل، کم نياوريد!
٣- چشم‌هايت را به چيپس و پفک نبند.
کارخانه‌هاي چيپس و پفک به فکر شما بودند که بسته‌هاي‌شان را بيش‌تر با هوا پر کردند، تا چيپس و پفک. بد نيست شما هم درس عبرت بگيريد و حساب کتاب بسته‌هاي پفکي را که در طول روز مي‌خوريد، داشته باشيد. از قديم هم گفتند که فلفل نبين چه ريزه، برچسب انرژي مواد غذايي پشت بسته‌ي يک چيپس را بخوانيد، آن وقت ممکن است دود از کله‌ي‌تان بلند شود!
٤- آينده‌نگر بودن هم بد نيست!
گاهي خيال‌پردازي چندان بد نيست. تصور کنيد نوه‌ي بزرگ‌تان دارد از سر و کول‌تان بالا مي‌رود، نوه‌ي کوچک‌تان هم در آغوش‌تان به خواب رفته است. بعد از شصت سال سن، هنوز قرص و محکم راه مي‌رويد و زنبيل خريدتان را خودتان حمل مي‌کنيد، کسي تا حالا نشنيده از کمر درد و زانو درد شکايت کنيد...‌اي بابا! همه‌ي اين‌ها را گفتم تا آن جعبه شيريني خامه‌اي را از جلوي چشم‌تان دور کنيد و به فکر سلامتي‌تان باشيد.
٥- حفظ فاصله‌ي قانوني با رستوران
آن يکي همکارتان ازدواج کرده، اين يکي همکارتان بچه‌دار شده، همکار ديگرتان ارتقاي شغلي گرفته، آن بنده‌ي خدا هم منزل نو خريده، به‌به! چه مناسبت‌هاي مبارکي! ولي اين دليل نمي‌شود هر تقي به توقي خورد، همکاران‌تان را خِرکِش کنيد تا رستوران و به زور ازشان سور بگيريد. فکر جيب آن بيچاره را نمي‌کنيد، به خودتان رحم کنيد. آن‌وقت مي‌گويند پشت ميزنشيني، آدم را چاق مي‌کند!
٦- خود گول‌زني در حد المپيک
چه معني مي‌دهد سر سفره دست به سينه بنشينيد تا حتماً ديس پلو و ظرف خورش بيايد، آن وقت شروع به خوردن کنيد؟ ميزبان کلي زحمت کشيده، سوپ آماده کرده، سالاد درست کرده، بعد شما چشم به همه‌ي اين‌ها مي‌بنديد و مي‌خواهيد ته مرغ و برنج را دربياوريد؟ بخشي از معده‌ي محترم را با سوپ و سالاد پر کنيد. مطمئن باشيد به هيچ جاي دنيا برنمي‌خورد و از اين به بعد شکم‌تان، جلوتر از شما وارد اتاق نمي‌شود!
آداب غذا خوردن
بر طبق آموزه‌هاي ديني، مي‌توان دريافت اخلاق و رفتار آدمي به‌طور مستقيم و غير مستقيم تحت تأثير غذا قرار دارد. پيامبر اسلام(ص) مي‌فرمايند: «هرکس غذاي حلال بخورد، خداوند قلب او را تا چهل روز نوراني مي‌گرداند.»
کي با کي جوره
تمامي مواد خوراکي، داراي مزاج‌هاي مخصوص به خود هستند که با شناخت آن، مي‌توانيم در اخلاط بدن خود، تعادل به وجود بياوريم. افراط در خوردن مواد غذايي که طبع سرد يا گرم دارند، مثل خيار يا خرما، هميشه باعث مشکلاتي در بدن ما مي‌شوند. به هر ماده‌اي که طبع ماده‌ي غذايي اول را تعديل کند و از آثار نامطلوب احتمالي ماده‌ي غذايي اول، جلوگيري کند، مُصلِح گفته مي‌شود.
به‌عنوان مثال، مصلح زنجبيل، عسل و روغن بادام مي‌باشد. مصلح ليموعماني هم عسل و گلنگبين است. مصلح چاي سبز و سياه، باديان خطايي، دارچين و زنجبيل است.