حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٣٧ - دیدگاه علامه مجلسی در استفاده از اخبار و منابع

آراء ایشان، با مماشات بیشتری از كنار نقل‌های آنان گذشته و روایاتی را كه با موازین و معیارهای وی پذیرفتنی بوده را با لحاظ نقد متنی آن‌ها، مورد استفاده قرار داده است.

در ادامه به بهره‌مندی علامه مجلسی از منابع اهل سنت در دیگر حوزه‌ها غیر از منابع حدیث، اشاره می‌شود.

هـ) منابع شرح الحدیثی اهل سنت

علامه مجلسی علاوه بر شرح‌های عالمان شیعه بر آثار حدیثی، به گستردگی از شرح‌های نوشته شده بر منابع اهل سنت نیز استفاده كرده است. برای نمونه، وی در بحث از اخبار مرتبط با واقعه غدیر خم، به شرح ابن حجر عسقلانی بر صحیح بخاری به نام «فتح الباری» اشاره کرده و به نقل از او این خبر را از ترمذی و نسائی با طرق بسیار آورده است[١٠٠]. علامه مجلسی در نمونه‌ای دیگر پس از نقل خبری از علل الشرایع که در آن از پیامبر اکرم(صل) درباره نخستین طعام اهل بهشت نقل شده است: «أَوَّلُ طَعَامٍ یأْكُلُهُ أَهْلُ الْجَنَّةِ فَزِیادَةُ كَبِدِ الْحُوتِ‌» می‌گوید:

قال الكرمانی فی شرح البخاری زیادة الكبد هی القطعة المنفردة المتعلقة بالكبد و هی أهنأها و أطیبها[١٠١].

مروری گذرا در بحارالأنوار نشان می‌دهد مهم‌ترین منابع مورد استناد در این حوزه عبارتند از:

١. شرح السنّة، حسین بن مسعود الفراء البغوی (م ٥١٦ق)؛

٢. جامع الاصول فی احادیث الرسول، مبارک بن محمد بن الاثیر الجزری (م ٦٠٦ق)؛

٣. شرح نهج البلاغه، عبدالحمید بن ابی‌الحدید (م ٦٥٦ق)؛

٤. شرح النووی علی صحیح مسلم، یحیی بن شرف الدمشقی النووی (م ٦٧٦ق)؛

٥. شرح المشكاة/ الكاشف عن حقائق السنن، حسن بن محمد الطیبی (م ٧٤٣ق)؛

٦. شرح الكرمانی/ شرح صحیح البخاری، محمد بن یوسف الكرمانی (م ٧٨٦ق)؛

٧. شرح الآبی علی صحیح مسلم/ إكمالإكمال المعلم، محمد بن خلیفة‌الوشتانی‌الآبی (م ٨٢٧ق)؛

٨. فتح الباری فی شرح صحیح البخاری، احمد بن علی بن حجر العسقلانی (م ٨٥٢ق).


[١٠٠]. همان، ج ٣٧، ص ١٩٩.

[١٠١]. همان، ج ٨، ص ١٧٣.