زندگانى پيامبر گرامى اسلام محمد مصطفي(ص) - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٤٠ - توطئههاى قريش
قريش را تشريح كردند، با بيانى روشن پاسخ آنها را گفتند.
برنامه دوم: از آنجا كه قريش امور تجارت سرزمينهاى عربى را در دست داشت؛ مدينه را در محاصره اقتصادى قرار داد. قريش كه ايمنى راههاى تجارى راباهمپيمانى باقبايل صحرانشينكه در راه شام و راه يمن مسكن داشتند، تأمين مىكرد بيانيهاى به همه اين قبايل صادر كرد، و آنان را از فروش مواد غذايى به مردم مدينه منع كرد. همچنين در اين بيانيه هشدار داده شده بود، كه به كاروانهاى بازرگانى كه قصد بردن مواد غذايى به مدينه را دارند، اجازه رفت و آمد ندهند.
امّا پيامبر كه مسئوليّت دفاع از مدينه بر دوش او بود و به خوبى دريافته بود كه محاصره اقتصادى كه مردم مدينه بدان دچار آمدهاند به خاطر اوست در صدد برنامهريزى براى دفاع در برابر اين محاصره برآمد و اين امر، چنانكه بعداً خواهيم گفت، به جنگ بدر منتهى شد. امّا پيش از پرداختن به علل وقوع جنگ بدر، بهتر است نگاهى گذرا به وضعيت مردم مدينه و امكانات مادى و معنوى آنان داشته باشيم.
پيامبر در مدينه با سه طايفه روبهرو شد:
١- مسلمانان كه از سه گروه اوس، خزرج ومهاجران تشكيل مىشدند و نسبت به هم بيگانه بودند. پيامبر صلى الله عليه و آله توانست آنان را در بوتهاى واحد ذوب كند بطورى كه به صورت برادرانى يكدل و آهنين صف درآمدند و در «مساوات و تعاون، امتى يگانه همچون دانههاى شانه گرديدند».
٢- منافقان، اينان گروه بزرگى از اعراب را تشكيل مىدادند. اظهار