ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٢٣٢ - مربوط به رسالت لوط
در ابتداى آن فرموده بود:(لَقَدْ أَرْسَلْنا نُوحاً) و بنا بر اين تقدير آيه مورد بحث نيز: و لقد ارسلنا لوطا اذ قال لقومه خواهد بود، اين آن چيزى است كه از ظاهر آيه استفاده مىشود، و ليكن معهود از اينگونه سياقهاى قرآنى اين است كه لفظ اذكر به ياد آر مقدر بوده و تقدير آيه:
اذكر لوطا الذى ارسلناه اذ قال لقومه مىباشد.
وحدت سياق اقتضا داشت كه هم چنان كه در داستان هود و صالح فرمود:(وَ إِلى عادٍ أَخاهُمْ هُوداً) و(وَ إِلى ثَمُودَ أَخاهُمْ صالِحاً) در اينجا نيز بفرمايد و الى فلان اخاهم لوطا و اگر در خصوص قوم لوط سياق را تغيير داده و بعد از ذكر داستان آن قوم مجددا به سياق قبلى برگشته و فرموده:(وَ إِلى مَدْيَنَ أَخاهُمْ شُعَيْباً) براى اين بوده كه لوط از پيروان شريعت ابراهيم (ع) بوده، به خلاف هود و صالح كه از پيروان شريعت نوح (ع) بودند، و در تفسير سوره هود خواهيم گفت كه لوط از بستگان ابراهيم (ع) بوده، و آن حضرت او را به سوى اهل سدوم و اقوام مجاور آنان فرستاد، تا آنان را كه مشرك و از بتپرستان بودند، به دين توحيد دعوت كند.
(أَ تَأْتُونَ الْفاحِشَةَ) مراد از فاحشه عمل لواط است، به دليل اينكه در آيه بعد مىفرمايد:(لَتَأْتُونَ الرِّجالَ شَهْوَةً).
(ما سَبَقَكُمْ بِها مِنْ أَحَدٍ مِنَ الْعالَمِينَ)- يعنى هيچ يك از امم و اقوام روى زمين مرتكب چنين گناهى نشدند. و اين جمله، دلالت دارد بر اينكه تاريخ پيدايش اين عمل منتهى به همين قوم مىشود.
و ما در تفسير سوره هود، به تفصيل قصه لوط، متعرض خواهيم شد- ان شاء اللَّه تعالى-.
(إِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الرِّجالَ شَهْوَةً مِنْ دُونِ النِّساءِ ...) اتيان الرجال به قرينه كلمه شهوة و همچنين به قرينه(مِنْ دُونِ النِّساءِ) كنايه است از عمل نامشروع با مردان، و اين دو قرينه، علاوه بر اينكه اتيان الرجال را معنا مىكند، اين معنا را نيز مىرساند كه قوم لوط عمل زناشويى با زنان را ترك گفته و به مردان اكتفاء مىكردند، و اين عمل را از آنجايى كه تجاوز و انحراف از قانون فطرت است، اسراف ناميده و فرموده:(بَلْ أَنْتُمْ قَوْمٌ مُسْرِفُونَ).
جمله مورد بحث جملهاى است استفهامى و تقدير آن ء انكم است، از آنجايى كه عمل مزبور، فاحشه بىسابقهاى بوده از در تعجب و استبعاد مىپرسد: آيا شما چنين كارى را مرتكب مىشويد؟ .