اخلاق خانواده(ج1) - فاخری، عليرضا؛ منتظری، محمدحسين - الصفحة ٧٥ - الف - سرزنش
سپس در برابر تقاضاى مكرّر او تا سه مرتبه اين جمله را تكرار كرده، فرمود:
«وَيْحَكَ وَ هَلْ يُكِبُّ النَّاسَ عَلى مَناخِرِهِمْ فِى النَّارِ الَّا حَصائِدُ الْسِنَتهِمْ»[١]
واى بر تو! آيا مردم را جز درو شدههاى زبانشان به رو در آتش دوزخ مىاندازد؟!
امام صادق ٧ فرمود:
«مَنْ خافَ النَّاسُ لِسانَهُ فَهُوَ فِى النَّارِ»[٢]
كسى كه مردم از زبان او بترسند، در آتش دوزخ خواهد بود.
آفتهاى زبان
غير از بدزبانى آفتهاى ديگرى نيز براى زبان وجود دارد كه بعضى از آنها عبارتند از:
الف- سرزنش
سرزنش كردن هنگامى جزو آفات زبان محسوب مىشود كه به صورت يك عادت ريشهدار درآمده باشد و در برخورد با مسائل و مشكلات زندگى، قبل از هر چيز، در مورد همسر و فرزندان اجرا شود و برخورد خصمانه و عتاب آميزى را به وجود آورد، اما اگر سرزنش كردن از عادت ريشه نگرفته باشد و براساس اصول تربيتى باشد، مىتوان از آن براى اصلاح همسر و فرزندان استفاده كرد. در هر حال، بايد توجّه داشت كه حتى در صورت ضرورت، نبايد در اين باره افراط و زيادهروى كرد، بلكه بايد به حدّاقل آن اكتفا نمود، چرا كه زيادهروى در آن، آثار نامطلوبى از خود به جا مىگذارد و كانون گرم خانواده را به مخاطره مىاندازد. امير مؤمنان على ٧ مىفرمايد:
«الْافْراطُ فِى الْمَلامَةِ يَشُبُّ نارَ اللَّجاجَةِ»[٣]
زيادهروى در نكوهش، موجب شعلهور شدن آتش لجاجت مىشود.
[١] - اصول كافى، ج ٣، ص ١٧٧
[٢] - همان، ج ٤، ص ١٩
[٣] - شرح غررالحكم، ج ٧، ص ٣٥٩