توحيد از ديدگاه آيات و روايات

توحيد از ديدگاه آيات و روايات - کریمی، جعفر - الصفحة ٨٤

دزدى انجام مى‌گيرد و به آن‌چه در دل‌ها پنهان شده و به ناديدنى‌ها كه در زير حجاب‌ها و پرده‌ها مستور است و به سخنانى كه سوراخ‌هاى گوش‌ها به دزدى و آهستگى مى‌شنود.
د- علم به پنهان و آشكار با توجه به‌اينكه ذات خداوند، وجودى بى‌نهايت بوده و بر سراسر هستى احاطه كامل دارد، تمامى موجودات نزد او حاضر و ظاهر است و هيچ چيز از ديد او پنهان نيست. او «علّام الغيوب» و آگاه به تمام اسرار نهان در سراسر جهان طبيعت و ماوراى طبيعت بوده و تمامى كليدهاى غيب نزد اوست. او عالم به پنهان و آشكار اعمال و گفتار انسان و ظاهر و باطن عالم و كوچك‌ترين حركت در هر يك از موجودات است. قرآن كريم مى‌فرمايد:
«وَ هُوَ اللَّهُ فِى السَّمواتِ وَ فِى‌الْارْضِ، يَعْلَمُ سِرَّكُمْ وَ جَهْرَكُمْ وَ يَعْلَمُ ما تَكْسِبُونَ» «١» اوست خداوند در آسمان‌ها و در زمين؛ پنهان و آشكار شما را مى‌داند و از آن‌چه كسب مى‌كنيد، باخبر است.
حضرت على عليه السلام مى‌فرمايد:
«يَعْلَمُ عَجيجَ الْوُحُوشِ فِى الْفَلَواتِ وَ مَعاصِىَ الْعِبادِ فِى الْخَلَواتِ وَاخْتِلافَ النّينانِ فِى الْبِحارِ الْغامِراتِ وَ تَلاطُمَ الْماءِ بِالرِّياحِ الْعاصِفاتِ» «٢» خداوند صداى نعره حيوانات وحشى را در دل كوه‌ها و بيابان‌ها، معصيت‌هاى بندگان را در خلوتگاه‌ها، رفت و آمد ماهيان را در درياهاى ژرف و پيدايش امواج و چين و شكن‌هاى آب را به وسيله تند بادها، مى‌داند.
دلايل علم خداوند دلايلى كه دانشمندان اسلامى براى اثبات علم نامحدود خداوند ذكركرده‌اند، متعدد است. در اينجا، تنها دو دليل از آنها را ذكر مى‌كنيم: