مباحث سياسى(2) سطح(1) - صفر سفیدرو و منصور حاتمی - الصفحة ٢٢
عناصر حياتى يك كشور را تشكيل مىدهد. اين عناصر عبارتند از: صيانت از خود، حفظ تماميّت ارضى و موجوديّت كشور، استقلال، حفظ جان مردم، حفظ نظام اجتماعى و حاكميت كشور و امنيّت نظامى و رفاه اقتصادى. «١» از آنجا كه هر كشورى در صحنه بين الملل و در تعامل با ديگر بازيگران به دنبال حفظ و به دست آوردن منافع ملّى خود است، در صورت مغايرت منافع ملّى كشورها، رقابت، تشنّج، هراس و در صورت تشديد مغايرت، جنگ پيش مىآيد. به همين دليل، كشورها براى حفظ منافع ملّى خود به روشهاى ديپلماسى، تسويه مسالمتآميز اختلافات و به كارگيرى سازمانهاى منطقهاى و بين المللى روى مىآورند «٢» تا بتوانند حتى الامكان دور از تشنّج و يا برخورد نظامى، منافع خود را حفظ كنند.
١٢- نافرمانى مدنى به هر اقدام قانون شكنانه آشكار و عمومى مىگويند كه با هدف جلب توجّه همگان به نامشروع بودن برخى قوانين يا نادرستى آنها از جنبه اخلاقى و عقلانى صورت گيرد ولو آن كه قوانين درست و مشروع باشند، و به نشانه اعتراض از اقتدار حكومت سرپيچى شود. نافرمانى مدنى عموماً از سطح مبارزه منفى شروع مىشود و به مراحل سخت يعنى اعتصاب و شورش منجر مىشود. استراتژى نافرمانى عمومى يا عدم اطاعت از حكومت، به ويژه توسط مهاتما گاندى براى كسب استقلال هند از حكومت بريتانيا مورد استفاده قرار گرفت.
روش گاندى مبتنى بر تمرّد از قوانين كشورى، نپرداختن ماليّات، قبول نكردن پستهاى دولتى، تحريم انتخابات مجالس قانونگذارى، عدم همكارى با مأموران انگليسى و تحريم اجناس ساخت بريتانيا بود. «٣»