مباحث سياسى(2) سطح(1)

مباحث سياسى(2) سطح(1) - صفر سفیدرو و منصور حاتمی - الصفحة ٩٤

منطقه خاورميانه است‌كه رقمى معادل ٧٠ درصد كل ذخاير جهان است. «١» تنها كشور عربستان بيش از ٢٥ درصد ذخاير نفت جهان يعنى ٥/ ٢٦٤ ميليارد بشكه را به خود اختصاص داده است. ذخاير احتمالى نفت عربستان، توسط مركز اداره اطلاعات انرژى امريكا، ١٠٠٠ ميليارد بشكه تخمين زده شده است. سعوديها بيش‌ترين ظرفيت توليد و بزرگ‌ترين مازاد ظرفيت توليد را دارند و روزانه بيشتر از ٨ ميليون بشكه نفت توليد مى‌كنند. «٢» كشور عراق در حال حاضر ذخايرى برابر با ١١٠ ميليارد بشكه نفت، يعنى ١١ درصد ذخاير جهانى را بهره‌مند است. طبق پيش بينى مركز اطلاعات انرژى امريكا، ذخاير احتمالى نفت عراق مازاد بر ٢٢٠ ميليارد بشكه خواهد بود. از سوى ديگر، هزينه توليد نفت در برخى از كشورهاى منطقه خاورميانه- عراق، ايران، عربستان- بين يك تا يك‌ونيم دلار است؛ در حالى كه اين هزينه در امريكا بالاتر از ١٠ دلار و در كانادا و امريكاى جنوبى بين ١٨ تا ٢٠ دلار برآورد مى‌شود. «٣» باتوجّه به وابستگى روزافزون جهان به اين دو ماده حياتى، اهميّت و جايگاه اقتصادى خاورميانه براى جهان مشخص مى‌شود. از ديدگاه ژئوپلتيك، قدرت برتر جهان در قرن ٢١ با كشورهايى است كه بر منابع انرژى و خطوط عرضه و انتقال آن تسلط داشته باشند.
- بازار مصرف: جمعيّت بيش از ٣٠٠ ميليون نفرى خاورميانه كه بيش‌تر كشورهاى آن مشمول درآمدهاى نفتى مى‌شوند، بازار مصرف خوبى براى كشورهاى صنعتى غرب است. به همين دليل، بين قدرت‌هاى اقتصادى غرب، چون امريكا، ژاپن، انگلستان، فرانسه و آلمان براى تصرف اين بازار پهناور و جذب دلارهاى نفتى همواره رقابت وجود داشته ودارد.
فرهنگى‌ خاور ميانه مركز پيدايش سه دين بزرگ اسلام، مسيحيت و يهوديّت است. ساكنان خاور ميانه اگرچه از نظر زبان و ويژگيهاى بومى چندان همخوانى ندارند، ولى از نظر