بررسى فقهى خروج از حاكميت دينى

بررسى فقهى خروج از حاكميت دينى - فرازی، صادق - الصفحة ٣٢

١- ١. وظيفه امر به معروف و نهى از منكر نسبت به حاكم اسلامى‌ وظيفه امر به معروف و نهى از منكر از وظايف مشترك بين مردم و حكومت بوده و بر اساس آن، هر فردى موظف است در صورت مشاهده هر نوعى از منكر يا ترك هر نوعى از معروف در هر مكان و زمانى از ناحيه هر شخص و شخصيتى واكنش مناسب را نشان دهد؛ البته با رعايت مراتب و شرايط آن.
حال، بايد ديد آيا ادله امر به معروف و نهى از منكر، شامل خروج كارگزاران حكومتى از حاكميت به عنوان اقدامى در راستاى آن نسبت به حاكميت و حاكم اسلامى مى گردد يا خير؟ و در صورت شمول، با توجه به اينكه جواز و وجوب امر به معروف و نهى از منكر متوقف بر شرايط و مراتبى است، آيا شرايط و مراتب امر به معروف و نهى از منكر در فرض مورد بحث رعايت شده است؟
الف. ادله امر به معروف و نهى از منكر نسبت به حاكم اسلامى‌ ادله متعددى از كتاب و سنت بر جواز و لزوم امر به معروف و نهى از منكر دلالت‌مى‌كند؛ از جمله:
يك. قرآن كريم:
١. والمؤمنون والمؤمنات بعضهم اولياء بعض، يأمرون بالمعروف و ينهون عن المنكر. (توبه/ ٧١)
مردان و زنان با ايمان ولىّ يكديگرند، امر به معروف و نهى از منكر مى‌كنند.
٢. كنتم خير امّة اخرجت للناس تأمرون بالمعروف و تنهون عن المنكر (آل عمران/ ١١٠)
شما بهترين امتى هستيد كه (به سود انسان‌ها) آفريده شده ايد؛ (چه اينكه) امر به معروف مى‌كنيد و نهى از منكر.
دو. احاديثى از پيامبر اكرم (ص):
١. لا تزال امتى بخير ما امروا بالمعروف و نهوا عن المنكر، و تعاونوا على البر. فاذا لم‌