اسلام و روابط بينالمللى - لطیفی پاکده، لطفعلی - الصفحة ٨٤
ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·آ§ط·آ³ط·إ’ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¬ط¸â€،ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ±ط¸ث†ط·آ² ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·ع¾ط¸â€ڑط·آ±ط¸ظ¹ط·آ¨ ط¸â€،ط¸â€¦ط¸â€، ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·آ¬ط¸â€،ط·آ§ط¸â€ ط·آ¹ط·آ¶ط¸ث† ط·آ³ط·آ§ط·آ²ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€ط¸â€ ط¸â€¦ط·ع¾ط·آط·آ¯ ط¸â€،ط·آ³ط·ع¾ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ث† ط¸â€،ط¸â€¦ط¸â€، ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ´ط¸ث†ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ³ط·آ§ط·آ²ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط¸آ¾ط·آ°ط¸ظ¹ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ² ط¸â€¦ط¸â€،ط¸â€¦أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ±ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آµط¸ث†ط¸â€ ط·آ¢ط¸â€ ط·آ¹ط·آ¯ط¸â€¦ ط·ع¾ط·آ¬ط·آ§ط¸ث†ط·آ² ط·آ¨ط¸â€، ط¸ظ¹ط¸ئ’ط·آ¯ط¸ظ¹ط¹آ¯ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط¸â€،ط¸â€¦ط¸â€، ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ±ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€¦ط·آ«ط·آ§ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آ¹ط¸â€،ط·آ¯ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸â€¦ط¹آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€، ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ± ط¸ظ¹ط·آ§ ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€° ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط¸â€ ط¸â€ڑط·آ¶ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¨ط·آ®ط·آ´ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط¸ظ¹ط·آ§ ط¸ئ’ط¸â€ ط·آ¢ط¸â€ ط·آط¸â€¦ط¸â€ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط¸ث†ط·آ± ط·آ´ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¯. ط·آ¯ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آط·آ§ط¸â€ط·ع¾ط¸â€°ط·إ’ ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط·ع¾ط·آ¬ط·آ§ط¸ث†ط·آ² ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آط·آ±ط·آ¨ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ´ط¸â€¦ط·آ§ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ±ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¯.
ط·ع¾ط¸â€ڑط·آ³ط¸ظ¹ط¸â€¦ط·آ§ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آط·آ±ط·آ¨أ¢â‚¬عˆ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آط·آ±ط·آ¨ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط¸â€ ط·آ¸ط·آ± ط¸ظ¾ط¸â€ڑط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¯ط¸ث† ط·آ¨ط·آ®ط·آ´ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط·ع¾ط¸â€ڑط·آ³ط¸ظ¹ط¸â€¦ ط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯:
١. ط¸â€¦ط·آ¹ط·آ±ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯: ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ·ط¸â€ڑط¸â€، ط·آ¯ط·آ±ط¹آ¯ط¸ظ¹ط·آ±ط¸â€° ط¸â€¦ط·آ³ط¸â€ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ§ط·آ±ط·إ’ ط¸â€¦ط·آ¹ط·آ±ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€ ط·آ§ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ¯ط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ث†ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€ط·آط·آ§ط·آ¸ ط¸ظ¾ط¸â€ڑط¸â€،ط¸â€° ط·آ§ط·آط¸ئ’ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ®ط·آ§ط·آµط¸â€° ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¯ط·آ± ط¸â€،ط¸â€¦ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸ظ¾ط·آµط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ±ط·آ³ط¸â€° ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ث†ط·آ¯.
٢. ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ·ط¸â€ڑط¸â€، ط·آ®ط·آ·ط·آ±: ط·آ¯ط·آ± ط·آط·آ§ط¸â€ ط·آط·آ§ط·آ¶ط·آ± ط·آ®ط·آ·ط·آ± ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯ ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ ط¸â€ڑط·آ±ط·آ§ط·آ±ط·آ¯ط·آ§ط·آ¯ ط·آµط¸â€ط·آ ط¸ث† ط¸ظ¹ط·آ§ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸â€،ط¸â€¦ ط·آ¯ط·آ± ط¸ئ’ط·آ§ط·آ± ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾.
ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ±ط¸ث†ط·إ’ ط¸â€¦ط·آ³ط¸â€ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ·ط¸â€ڑط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€° ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€ ط¸ظ¹ط·ع¾ ط¸â€ط·آ§ط·آ²ط¸â€¦ ط·آ±ط·آ§ ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط¸â€ ط·آ¯.
ط·آ§ط·آط¸ئ’ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آط·آ±ط·آ¨أ¢â‚¬عˆ ط¸آ¾ط·آ§ط·آ±ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط·آط¸ئ’ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آط·آ±ط·آ¨ ط·آ¨ط¸â€، ط¸ث†ط¸ظ¹ط¹ع©ط¸â€، ط·آ¯ط·آ± ط¸â€¦ط·آ¹ط·آ±ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯ ط·آ¹ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط·ع¾أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ§ط·آ²:
١. ط·آط¸â€ڑ ط·آ§ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ± ط¹آ¯ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€ : ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ²ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¹آ¯ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ±ط·إ’ ط¸ث†ط¸â€ڑط·ع¾ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¯ط·آ´ط¸â€¦ط¸â€ ط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¸ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط·آ¯ط·آ³ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ§ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ ط·آ§ط·آ² ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ±ط¸ث†ط·آ²ط¸â€° ط¸â€ ط¸â€،ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€° ط¸ث† ط¸آ¾ط·آ¯ط¸ظ¹ط·آ¯ط·آ§ط·آ± ط·آ´ط·آ¯ط¸â€ ط¸â€ ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط¸â€ڑط·آ·ط·آ¹ط¸â€° ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ±ط¸ث†ط·آ²ط¸â€°ط·إ’ ط¹آ¯ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ§ط·آ² ط¸â€ ط·آ¸ط·آ± ط·آط¸â€ڑط¸ث†ط¸â€ڑ ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط·آµط·آط¸ظ¹ط·آ ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾.
ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¢ط¸ظ¹ط¸â€، ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ± ط·ع¾ط¸ث†ط·آ¬ط¸â€، ط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط·آ§ط¸ظ¹ط¸ظ¹ط·آ¯:
ط¸ظ¾ط¸عکط·آ¥ط¸ع¯ط·آ°ط¸عکط·آ§ ط¸â€ط¸عکط¸â€ڑط¸ع¯ط¸ظ¹ط·ع¾ط¸عˆط¸â€¦ط¸عˆ ط·آ§ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ°ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸عک ط¸ئ’ط¸عکط¸ظ¾ط¸عکط·آ±ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط¸ظ¾ط¸عکط·آ¶ط¸عکط·آ±ط¸â€™ط·آ¨ط¸عک ط·آ§ط¸â€ط·آ±ط¸â€کط¸ع¯ط¸â€ڑط¸عکط·آ§ط·آ¨ط¸ع¯ ط·آط¸عکط·ع¾ط¸â€کط¸عکط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط·آ¥ط¸ع¯ط·آ°ط¸عکط·آ§ ط·آ£ط¸عکط·آ«ط¸â€™ط·آ®ط¸عکط¸â€ ط·ع¾ط¸عˆط¸â€¦ط¸عˆط¸ث†ط¸â€،ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™ ط¸ظ¾ط¸عکط·آ´ط¸عˆط·آ¯ط¸â€کط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸ث†ط¸عکط·آ«ط¸عکط·آ§ط¸â€ڑط¸عک ط¸ظ¾ط¸عکط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€¦ط¸â€کط¸عکط·آ§ ط¸â€¦ط¸عکط¸â€ ط¸â€کط¸عکط·آ§ط¸â€¹ ط·آ¨ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·آ¯ط¸عˆ ط¸ث†ط¸عکط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€¦ط¸â€کط¸عکط·آ§ ط¸ظ¾ط¸ع¯ط·آ¯ط¸عکط·آ§ط·طŒط¸â€¹ ط·آط¸عکط·ع¾ط¸â€کط¸عکط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط·ع¾ط¸عکط·آ¶ط¸عکط·آ¹ط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط·آط¸عکط·آ±ط¸â€™ط·آ¨ط¸عˆ ط·آ£ط¸عکط¸ث†ط¸â€™ط·آ²ط¸عکط·آ§ط·آ±ط¸عکط¸â€،ط¸عکط·آ§ ط·آ°ط¸â€ط¸ع¯ط¸ئ’ط¸عک ط¸ث†ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸ث†ط¸â€™ ط¸ظ¹ط¸عکط·آ´ط¸عکط·آ§ط·طŒط¸عˆ ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸عکط¸â€،ط¸عˆ ط¸â€ط¸عکط·آ§ط¸â€ ط·ع¾ط¸عکط·آµط¸عکط·آ±ط¸عک ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€™ط¸â€،ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™ ط¸ث†ط¸عکط¸â€ط¸ئ’ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸عکط·آ¨ط¸â€™ط¸â€ط¸عˆط¸ث†ط¸عکط·آ§ ط·آ¨ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·آ¶ط¸عکط¸ئ’ط¸عˆط¸â€¦ ط·آ¨ط¸ع¯ط·آ¨ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·آ¶ط¸ع† ط¸ث†ط¸عکط·آ§ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ°ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸عک ط¸â€ڑط¸عˆط·ع¾ط¸ع¯ط¸â€ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط·آ³ط¸عکط·آ¨ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ط¸ع¯ ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸عکط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ظ¾ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸â€ ط¸ظ¹ط¸عˆط·آ¶ط¸ع¯ط¸â€ط¸â€کط¸عک ط·آ£ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط¸â€¦ط¸عکط·آ§ط¸â€ط¸عکط¸â€،ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™. (ط¸â€¦ط·آط¸â€¦ط·آ¯: ٤)
ط¸آ¾ط·آ³ ط¹â€ ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ ط¸ئ’ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ± ط¸ث†ط·آ±ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ±ط·آ®ط¸ث†ط·آ±ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط¹آ¯ط·آ±ط·آ¯ط¸â€ ط¸â€،ط·آ§ [ط¸ظ¹ط·آ´ط·آ§ط¸â€ أ¢â‚¬عˆ] ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط·آ²ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯. ط·ع¾ط·آ§ ط¹â€ ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¢ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ [ط·آ¯ط·آ± ط¸ئ’ط·آ´ط·ع¾ط·آ§ط·آ±] ط·آ§ط·آ² ط¸آ¾ط·آ§ط¸â€° ط·آ¯ط·آ±ط·آ¢ط¸ث†ط·آ±ط·آ¯ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط¸آ¾ط·آ³ [ط·آ§ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§] ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط·آ± ط·آ¯ط·آ± ط·آ¨ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ئ’ط·آ´ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط·آ³ط¸آ¾ط·آ³ ط¸ظ¹ط·آ§ [ط·آ¨ط·آ± ط·آ¢ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ أ¢â‚¬عˆ] ط¸â€¦ط¸â€ ط·ع¾ ط¸â€ ط¸â€،ط¸ظ¹ط·آ¯ [ط¸ث† ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯] ط¸ث† ط¸ظ¹ط·آ§ ط¸ظ¾ط·آ¯ط¸ظ¹ط¸â€، [ط¸ث† ط·آ¹ط¸ث†ط·آ¶ ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط·آ¨ط¹آ¯ط¸ظ¹ط·آ±ط¸ظ¹ط·آ¯]ط·إ’ ط·ع¾ط·آ§ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ط·إ’ ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آط¸â€، ط·آ¨ط·آ± ط·آ²ط¸â€¦ط¸ظ¹ط¸â€ ط¹آ¯ط·آ°ط·آ§ط·آ´ط·ع¾ط¸â€، ط·آ´ط¸ث†ط·آ¯. ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ [ط·آ¯ط·آ³ط·ع¾ط¸ث†ط·آ± ط·آ®ط·آ¯ط·آ§]ط·إ’ ط¸ث† ط·آ§ط¹آ¯ط·آ± ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ®ط¸ث†ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ§ط·آ²