اسلام و روابط بينالمللى - لطیفی پاکده، لطفعلی - الصفحة ٦٠
٤. ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯ط·آ§ط·آ´ط·ع¾ط¸â€ ط¸â€ڑط¸ظ¹ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ¨ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€،ط·آ§: ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط·آ·ط·آ¨ط¸â€ڑ ط·آ¢ط¸ظ¹ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ط·آ§ ط¸â€¦ط·آ£ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ± ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط·آ§ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€° ط¹â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¬ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ¯ط¸â€،ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط¸ظ¹ط¸ئ’ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ¢ط¸â€ ط¸â€،ط·آ§ ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯ط·آ§ط·آ´ط·ع¾ط¸â€ ط·آ²ط¸â€ ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€° ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط·آ± ط·آ¯ط¸ث†ط·آ´ ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ط¸â€¦ ط·آ³ط¸â€ ط¹آ¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€° ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯. ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¹ط¸â€¦ط¸â€ط¸â€° ط·آ¶ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¢ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€، ط·ع¾ط·آµط·آ±ط¸ظ¹ط·آ ط·آ¨ط·آ± ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸â€،ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ§ط·آ± ط·آ³ط·آ§ط·آ®ط·ع¾ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ±ط·آ´ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ´ط·آ± ط¸â€،ط¸â€¦ ط¸â€،ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ ط·ع¾ط·آ¹ط·آ±ط¸ظ¹ط¸ظ¾ ط¸â€¦ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط¸â€° ط·آ³ط·آ§ط·آ²ط¹آ¯ط·آ§ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¨ط·آ±ط·آ®ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ²ط¸â€ ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ ط·آ±ط·آ§ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ´ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯:
- ط·آ²ط¸â€ ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ¬ط¸â€،ط¸â€ ط¸ث† ط¸â€ ط·آ§ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ·ط·آ±ط¸ظ¹ط¸â€ڑ ط·آ¯ط·آ¹ط¸ث†ط·ع¾ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط¹آ¯ط¸ظ¹ط·آ± ط¸ث† ط¸â€¦ط·آ³ط·ع¾ط¸â€¦ط·آ± ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¹ط¸â€ط¸â€¦ ط¸ث† ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط·آ´.
- ط·آ²ط¸â€ ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ¨ط·ع¾أ¢â‚¬عˆط¸آ¾ط·آ±ط·آ³ط·ع¾ط¸â€° ط¸ث† ط·آ®ط·آ±ط·آ§ط¸ظ¾ط·آ§ط·ع¾ ط·آ§ط·آ² ط·آ±ط·آ§ط¸â€، ط·آ¯ط·آ¹ط¸ث†ط·ع¾ ط·آ¨ط¸â€، ط·ع¾ط¸ث†ط·آط¸ظ¹ط·آ¯.
- ط·آ²ط¸â€ ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط·آ§ط·آ¹ ط·ع¾ط·آ¨ط·آ¹ط¸ظ¹ط·آ¶ط·آ§ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ²ط¸â€ ط·آ¯ط¹آ¯ط¸â€° ط·آ·ط·آ¨ط¸â€ڑط·آ§ط·ع¾ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ·ط·آ±ط¸ظ¹ط¸â€ڑ ط·آ¯ط·آ¹ط¸ث†ط·ع¾ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ§ط·آ®ط¸ث†ط·ع¾ ط·آ¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€° ط¸ث† ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط·آ¯ط·آ±ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط¸ث† ط¸â€¦ط·آ³ط·آ§ط¸ث†ط·آ§ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط·آ¨ط·آ± ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ . ط¢آ«١ط¢آ» ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€،ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ¹ط¸â€ط¸â€° ط·آ¨ط¸â€ ط·آ§ط·آ¨ط¸â€° ط·آ·ط·آ§ط¸â€ط·آ¨ ط·آ§ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ (ط·آ¹) ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط¸â€ ط·آ§ط·آ¯ ط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯:
ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط·آ§ ط·ع¾ط¸عکط¸ئ’ط¸عˆط¸â€ ط·آ¹ط¸عکط·آ¨ط·آ¯ط¸عک ط·ط›ط¸عکط¸ظ¹ط·آ±ط¸ع¯ط¸ئ’ط¸عک ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ڑط¸عکط·آ¯ ط·آ¬ط¸عکط·آ¹ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸ئ’ط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸عکط¸â€،ط¸عˆ ط·آط¸عˆط·آ±ط¸â€کط·آ§ط¸â€¹. ط¢آ«٢ط¢آ» ط·آ¨ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€، ط·ط›ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ط·ع¾ ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط·ع¾ط¸ث† ط·آ±ط·آ§ ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ ط·آ¢ط¸ظ¾ط·آ±ط¸ظ¹ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾.
ط¸â€¦ط·آ±ط·آ²ط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ±ط·آ² ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¢ط·آ²ط·آ§ط·آ¯ط¸â€° ط·آ¨ط·آ¯ط¸ث†ط¸â€ ط·آ±ط·آ¹ط·آ§ط¸ظ¹ط·ع¾ ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¯ط·آ± ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ڑط·آ¹ ط¸â€،ط·آ±ط·آ¬ ط¸ث† ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¬ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·ع¾ط·آµط¸ث†ط·آ± ط·آ¢ط¸â€ ط¸ث†ط·آط·آ´ط·ع¾أ¢â‚¬عˆط·آ¢ط¸ظ¾ط·آ±ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ§ط·آ¬ط·آ§ط·آ²ط¸â€، ط·ع¾ط·آ®ط¸â€ط¸ظ¾ ط·آ§ط·آ² ط¸â€ڑط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€،ط¸ظ¹ط¹â€ ط¸ئ’ط·آ³ ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¯ط¸â€،ط·آ¯ط·إ’ ط¸â€،ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ڑط·آ¹ ط·آ§ط·آ¶ط·آ·ط·آ±ط·آ§ط·آ±ط¸â€° ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آ±ط·آ±ط·آ§ط·ع¾ ط·آ®ط·آ§ط·آµ ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ±ط·آ§ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ¯. ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¹آ¯ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€، ط·آ´ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ط¸â€° ط·آ¨ط·آ²ط·آ±ط¹آ¯ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ¯ ط¸â€،ط·آ± ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·آ§ط·آ³ ط·آ¢ط¸â€ ط¹â€ ط¸â€، ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ³ط·ع¾ط·آ§ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط·آط¸ئ’ط¸â€¦ ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط¸â€ڑط·آ·ط·آ¹ط·آ§ط¸â€¹ ط·آ§ط·آ² ط¸ئ’ط·آ§ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ§ط¸â€ ط·إ’ ط·آ¸ط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط¸ظ¾ط·آ§ط·آ³ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط¢آ«٣ط¢آ» ط·آ¯ط·آ± ط¸â€ ط¹آ¯ط·آ§ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€°ط·إ’ ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·آ§ط·آ³ ط·آ¢ط¸â€ ط¹â€ ط¸â€، ط¹آ¯ط·آ°ط·آ´ط·ع¾ط·إ’ ط¸â€¦ط·آ±ط·آ§ط·آ¯ ط·آ§ط·آ² ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ ط·إ’ ط¸â€ڑط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ط¸â€،ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ§ط¸â€ط·آ¨ط·ع¾ط¸â€، ط·آ§ط·آط¸ئ’ط·آ§ط¸â€¦ ط·آط¸ئ’ط¸ث†ط¸â€¦ط·ع¾ط¸â€° ط·آ±ط¸â€،ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€ ط·آ¹ط·آ§ط·آ¯ط¸â€ ط·آ¬ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¹ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ² ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·آ§ط·آ³ ط·آ³ط¸â€ط·آ³ط¸â€ط¸â€، ط¸â€¦ط·آ±ط·آ§ط·ع¾ط·آ¨ ط¸ث† ط·آ¨ط¸â€ ط·آ§ط·آ¨ط·آ± ط·آط¸ئ’ط¸â€¦ ط·آ§ط¸â€ط¸â€،ط¸â€° ط·آ§ط·آ·ط·آ§ط·آ¹ط·ع¾ ط·آ§ط·آ² ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ط·إ’ ط·آ±ط·آ³ط¸ث†ط¸â€ ط¸ث† ط·آµط·آ§ط·آط·آ¨ط·آ§ط¸â€ ط·آط¸ئ’ط¸ث†ط¸â€¦ط·ع¾ ط·آ¨ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ¯ ط·آ±ط·آ¹ط·آ§ط¸ظ¹ط·ع¾ ط·آ´ط¸ث†ط·آ¯.
ط¸ظ¹ط¸عکط·آ§ ط·آ£ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€کط¸عˆط¸â€،ط¸عکط·آ§ ط·آ§ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ°ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸عک ط·آ¢ط¸â€¦ط¸عکط¸â€ ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ£ط¸عکط·آ·ط¸ع¯ط¸ظ¹ط·آ¹ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸â€،ط¸عک ط¸ث†ط¸عکط·آ£ط¸عکط·آ·ط¸ع¯ط¸ظ¹ط·آ¹ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ§ط¸â€ط·آ±ط¸â€کط¸عکط·آ³ط¸عˆط¸ث†ط¸â€ط¸عک ط¸ث†ط¸عکط·آ£ط¸عˆط¸ث†ط¸â€ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط·آ£ط¸عکط¸â€¦ط¸â€™ط·آ±ط¸ع¯ ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€™ط¸ئ’ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™ ط¸ظ¾ط¸عکط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ ط·ع¾ط¸عکط¸â€ ط¸عکط·آ§ط·آ²ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·ع¾ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™ ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط·آ´ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€™أ¢â‚¬عˆط·طŒط¸ع† ط¸ظ¾ط¸عکط·آ±ط¸عˆط·آ¯ط¸â€کط¸عˆط¸ث†ط¸â€،ط¸عˆ ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ط¸عکط¸â€° ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ث†ط¸عکط·آ§ط¸â€ط·آ±ط¸â€کط¸عکط·آ³ط¸عˆط¸ث†ط¸â€ط¸ع¯ ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ ط¸ئ’ط¸عˆط¸â€ ط¸â€™ط·ع¾ط¸عˆط¸â€¦ط¸â€™ ط·ع¾ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عˆط¸ث†ط¸â€ ط¸عک ط·آ¨ط¸ع¯ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ث†ط¸عکط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸ظ¹ط¸عکط¸ث†ط¸â€¦ط¸ع¯ ط·آ§ط¸â€ط·آ¢ط·آ®ط¸ع¯ط·آ±ط¸ع¯ ط·آ°ط¸â€ط¸ع¯ط¸ئ’ط¸عک ط·آ®ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€™ط·آ±ط¸إ’ ط¸ث†ط¸عکط·آ£ط¸عکط·آط¸â€™ط·آ³ط¸عکط¸â€ ط¸عˆ ط·ع¾ط¸عکط·آ£ط¸â€™ط¸ث†ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ط¸â€¹ط·آ§. (ط¸â€ ط·آ³ط·آ§ط·طŒ: ٥٩)