اسلام و روابط بينالمللى - لطیفی پاکده، لطفعلی - الصفحة ١٦٢
ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸آ¾ط·آ§ط¸ئ’ط¸ظ¹ط·آ²ط¸â€،ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط¸ظ¾ط¸â€،ط¸ث†ط¸â€¦ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ² ط¸ظ¾ط·آط·آ§ط·آ´ط¸â€°ط·إ’ ط·آ¨ط·آ¯ط·آ²ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸ث† ط·آ¨ط·آ¯ط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸â€° ط·آ¨ط¸آ¾ط·آ±ط¸â€،ط¸ظ¹ط·آ²ط¸ظ¹ط¸â€¦ ط¸ث† ط¸â€¦ط·آط·ع¾ط·آ±ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€، ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط·آ¨ط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸ظ¹ط¸â€¦. ط·آ§ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¹ط¸â€ط¸â€° ط·آ§ط·آ¨ط¸â€ ط·آ§ط·آ¨ط¸â€° ط·آ·ط·آ§ط¸â€ط·آ¨ (ط·آ¹) ط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ¯ط¸â€ ط·آ¯:
ط·آ¥ط¸ظ¹ط¸â€کط¸عکط·آ§ط¸ئ’ط¸عک ط·آ§ط¸â€ ط·ع¾ط¸عکط·آ°ط¸ئ’ط¸عˆط·آ±ط¸عک ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸ئ’ط¸عکط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸ع¯ ط¸â€ڑط¸عکط·آ°ط¸ع¯ط·آ±ط·آ§ط¸â€¹ ط·آ§ط¸ث† ط·ع¾ط¸عکط¸ئ’ط¸ث†ط¸â€ ط¸عک ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¶ط·آط¸ع¯ط¸ئ’ط·آ§ط¸â€¹ط·إ’ ط¸ث†ط¸عک ط·آ¥ط¸â€ ط·آط¸عکط¸ئ’ط¸عکط¸ظ¹ط·ع¾ط¸عک ط·آ°ط¸â€ط¸ع¯ط¸ئ’ط¸عک ط·آ¹ط¸عکط¸â€ ط·ط›ط¸عکط¸ظ¹ط·آ±ط¸ع¯ط¸ئ’ط¸عک. ط¢آ«١ط¢آ» ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ§ط·آ¯ط·آ§ ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط¸â€° ط·آ¨ط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط¸ئ’ط·آ«ط¸ظ¹ط¸ظ¾ ط¸ث† ط¸ظ¹ط·آ§ ط·آ®ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ¢ط¸ث†ط·آ± ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ط·آ¯ط·إ’ ط·آ§ط¹آ¯ط·آ± ط¹â€ ط¸â€، ط·آ¢ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط·ط›ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط¸â€ ط¸â€ڑط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€°! ط·آ§ط·آ² ط·آ²ط·آ§ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸â€، ط·آ±ط¸ث†ط·آ§ط·آ¨ط·آ· ط·آ¨ط¸ظ¹ط¸â€ أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط¸â€ط¸â€ط·إ’ ط·ع¾ط·آ£ط¸ئ’ط¸ظ¹ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ± ط·آ¹ط¸â€¦ط¸â€ ط·آµط·آ§ط¸â€ط·آط·إ’ ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ڑط·آ¹ط¸ظ¹ط·ع¾ ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ئ’ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¯ط·آ± ط·آµط·آط¸â€ ط¸â€، ط·آ±ط¸ث†ط·آ§ط·آ¨ط·آ· ط·آ¨ط¸ظ¹ط¸â€ أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط¸â€ط¸â€ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¹ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ´أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸â€ ط¹آ¯ط·آ±ط¸â€ ط·آ¯ ط·ع¾ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ³ط·آ®ط¸â€ . ط¸â€،ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ² ط¸â€¦ط·آ¤ط·آ«ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ ط·آ§ط¹آ¯ط·آ± ط·آ¹ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ¨ط·آ§ ط¸آ¾ط·آ´ط·ع¾ ط·آ³ط·آ± ط·آ¢ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ط·آ¯ط·إ’ ط·آ§ط·آ¹ط·ع¾ط·آ¨ط·آ§ط·آ± ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط·آ¯ط·آ³ط·ع¾ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¯ط¸â€،ط·آ¯.
٤. ط·آ¹ط·آ²ط·ع¾ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط¸ث† ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ : ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط¸ث† ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸â€ ط·آ²ط·آ¯ ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط·آ¨ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ§ط·آ± ط·آ¹ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ²ط¸â€ ط·آ¯ ط·ع¾ط·آ§ ط·آ¨ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط·آط·آ¯ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ² ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ´ط·ع¾ط¹آ¯ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¨ ط·آ§ط¸â€ط¸â€،ط¸â€° ط¸â€،ط¸â€¦ ط¸â€¦ط·آط·آ¨ط¸ث†ط·آ¨أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ±ط¸â€ ط·آ¯.
ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ¯:
ط¸â€¦ط¸عکط·آ«ط¸عکط¸â€ط¸عˆ ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸ع¯ ط¸ئ’ط¸عکط¸â€¦ط¸عکط·آ«ط¸عکط¸â€ط¸ع¯ ط¸â€¦ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸ئ’ط¸ع† ط¸â€¦ط¸عˆط¸â€ڑط¸عکط·آ±ط¸â€کط¸عکط·آ¨ط¸ع† ط¸ث†ط¸عک ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€کط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عک ط·آ£ط·آ¹ط¸â€™ط·آ¸ط¸عکط¸â€¦ط¸عˆ ط·آط¸عˆط·آ±ط¸â€™ط¸â€¦ط¸عکط·آ©ط¸â€¹ ط·آ¹ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€™ط·آ¯ط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸عکط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ث†ط¸عک ط·آ£ط¸ئ’ط¸â€™ط·آ±ط¸عکط¸â€¦ط¸عˆ ط·آ¹ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€،ط¸ع¯ ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€™ ط¸â€¦ط¸عکط¸â€ط¸عکط¸ئ’ط¸ع† ط¸â€¦ط¸عˆط¸â€ڑط¸عکط·آ±ط¸â€کط¸عکط·آ¨ط¸ع† ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط¸ظ¹ط·آ³ط¸عک ط·آ´ط¸عکط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·طŒط¸إ’ ط·آ£ط·آط¸عکط·آ¨ط¸â€کط¸عک ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ط¸عکط¸â€° ط·آ§ط¸â€ط¸â€ط¸â€کط¸عکط¸â€،ط¸ع¯ ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€™ ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸ع† ط¸ث†ط¸عک ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عکط·آ©ط¸ع† ط·ع¾ط¸عکط·آ§ط·آ¦ط¸ع¯ط·آ¨ط¸عکط·آ©ط¸ع† ط¸ث†ط¸عک ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ ط¸â€کط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عک ط¸ظ¹ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·آ±ط¸عکط¸ظ¾ط¸ع¯ ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸â€° ط·آ§ط¸â€ط·آ³ط¸â€کط¸عکط¸â€¦ط¸عکط·آ§ط·طŒط¸ع¯ ط¸ئ’ط¸عکط¸â€¦ط¸عکط·آ§ ط¸ظ¹ط¸عکط·آ¹ط¸â€™ط·آ±ط¸ع¯ط¸ظ¾ط¸عˆ ط·آ§ط¸â€ط·آ±ط¸â€کط¸عکط·آ¬ط¸عˆط¸â€ط¸عˆ ط·آ£ط¸â€،ط¸â€™ط¸â€ط¸عکط¸â€،ط¸عˆ ط¸ث†ط¸عک ط¸ث†ط¸عˆط¸â€ط¸â€™ط·آ¯ط¸عکط¸â€،ط¸عˆ. ط¢آ«٢ط¢آ» ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·إ’ ط·آ¨ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ´ط·ع¾ط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¨ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط¸â€،ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ ط·آ§ط·آط·ع¾ط·آ±ط·آ§ط¸â€¦ ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¯ط·آ± ط¸â€ ط·آ²ط·آ¯ ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط·آ¨ط·آ²ط·آ±ط¹آ¯أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ± ط¸ث† ط¹آ¯ط·آ±ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ± ط·آ§ط·آ² ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ´ط·ع¾ط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¨ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط¹â€ ط¸ظ¹ط·آ²ط¸â€° ط¸â€ ط·آ²ط·آ¯ ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ ط·آ¯ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ§ط·آ´ط·ع¾ط¸â€ ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط·آ± ط·آ§ط·آ² ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ ط¸ظ¹ط·آ§ ط·آ²ط¸â€ ط·ع¾ط¸ث†ط·آ¨ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط¸ئ’ط·آ§ط·آ± ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط¸â€،ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·إ’ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¢ط·آ³ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ´ط¸â€ ط·آ§ط·آ®ط·ع¾ط¸â€، ط·آ´ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·â€؛ ط¹â€ ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ط·إ’ ط·آ®ط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط·آ§ط·آ¯ط¸â€، ط¸ث† ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ²ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط·آ´ ط·آ±ط·آ§ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·آ¯.
ط¸â€ ط¸â€¦ط¸ث†ط¸â€ ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط·آ² ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸â€°ط·إ’ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط¸ث† ط·آ®ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط¸آ¾ط·آ§ط¸ئ’ ط·آ§ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¯ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾ط¸â€° ط·آ¨ط·آ§ ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¨ط·آ³ط¸â€° ط·آ§ط·آ±ط·آ²ط·آ´ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€،ط·إ’ ط¸â€ ط¸ئ’ط·ع¾ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط¸â€¦ط·آ±ط¸ث†ط·آ²ط¸â€، ط·آ¨ط·آ³ط¸ظ¹ط·آ§ط·آ± ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ±ط·آ¯ ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ§ط·آ² ط·آ¬ط¸ث†ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¹ ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط¹آ¯ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¹ط·آ²ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ± ط¸â€ ط¸ث†ط¸ئ’ط·آ±ط¸â€° ط¸ث† ط·آ¹ط·آ´ط¸â€ڑ ط·آ¨ط¸â€، ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ§ط·آ± ط¸â€ ط¸â€،ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ¹ط·آ²ط·ع¾ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¯ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾ط¸â€° ط·آ¨ط·آ§ ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ط¸آ¾ط·آ±ط·آ³ط·ع¾ط·آ§ط¸â€ ط·آط¸â€ڑط¸ظ¹ط¸â€ڑط¸â€° (ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ) ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ط¸â€° ط·آ¨ط·آ²ط·آ±ط¹آ¯ ط¹â€ ط¸â€، ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ¨ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€ ط¸ئ’ط·ع¾ط¸â€، ط·آ§ط·آ´ط·آ§ط·آ±ط¸â€، ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ¯: