اسلام و روابط بينالمللى - لطیفی پاکده، لطفعلی - الصفحة ١٧٣
ط·آ§ط¸â€ ط¸â€کط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¤ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عک ط¸â€¦ط¸عˆط·آ¬ط·آ§ط¸â€،ط¸ع¯ط·آ¯ط¸إ’ ط·آ¨ط¸ع¯ط·آ³ط¸عکط¸ظ¹ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸ع¯ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸ع¯ط¸â€،ط¸ع¯ط·إ’ ط¸ث†ط¸عکط·آ§ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ°ط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط¸â€ ط¸عکط¸ظ¾ط·آ³ط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط·آ¨ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸عکط·آ¯ط¸ع¯ط¸â€،ط¸ع¯ ط¸â€ط¸عکط¸ئ’ط¸عکط·آ£ط¸عکط¸â€ ط¸â€کط¸عکط¸â€¦ط·آ§ ط¸ظ¹ط¸عکط¸â€ ط·آ¶ط¸ع¯ط·آط¸عˆط¸ث†ط¸â€ ط¸ع¯ط¸â€،ط¸عˆط¸â€¦ ط·آ¨ط¸ع¯ط·آ§ط¸â€ط¸â€ ط¸â€کط¸عکط·آ¨ط¸â€ط¸ع¯. ط¢آ«١ط¢آ» ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ ط·آ´ط¸â€¦ط·آ´ط¸ظ¹ط·آ± ط¸ث† ط·آ²ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ¬ط¸â€،ط·آ§ط·آ¯ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ئ’ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ³ط¸ث†ط¹آ¯ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¨ط¸â€، ط¸ئ’ط·آ³ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¬ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¯ط·آ³ط·ع¾ ط·آ§ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط¸ئ’ط·آ§ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ¤ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¹â€ ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط¸ث†ط·آ¬ط¸ث†ط·آ¯ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط·آ°ط¸ئ’ط·آ§ط¸ث†ط·ع¾ ط¸ث† ط¸â€،ط¸ث†ط·آ´ ط¸آ¾ط·آ®ط·آ´ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ث†ط·آ¯.
ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€¦ ط·آµط·آ§ط·آ¯ط¸â€ڑ (ط·آ¹) ط·ع¾ط·آ¹ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ´ط¹آ¯ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€° ط·آ¯ط·آ±ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€، ط·آ¨ط·آ±ط·آ®ط¸â€° ط·آ§ط·آ´ط·آ¹ط·آ§ط·آ± ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط¸â€ ط·آ¯. ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¯:
ط¸â€¦ط¸عکط·آ§ ط¸â€ڑط¸عکط·آ§ط¸â€ط¸عک ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸عکط·آ§ ط¸â€ڑط¸عکط·آ§ط·آ¦ط¸ع¯ط¸â€ط¸إ’ ط·آ¨ط¸عکط¸ظ¹ط·ع¾ط¸عک ط·آ´ط¸ع¯ط·آ¹ط¸â€™ط·آ±ط¸ع† ط·آط¸عکط·ع¾ط¸â€کط¸عکط¸â€° ط¸ظ¹ط·آ¤ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€کط¸عکط·آ¯ط¸عک ط·آ¨ط¸ع¯ط·آ±ط¸عˆط¸ث†ط·آط¸ع¯ ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط¸â€ڑط¸عˆط·آ¯ط¸عˆط·آ³ط¸ع¯. ط¢آ«٢ط¢آ» ط¸â€،ط¸ظ¹ط¹â€ ط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€° ط·آ¯ط·آ±ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€، ط¸â€¦ط·آ§ ط¸ظ¹ط¸ئ’ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·ع¾ ط·آ´ط·آ¹ط·آ± ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¹آ¯ط¸ث†ط¸ظ¹ط·آ¯ ط¸â€¦ط¹آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط¸ث†ط·آ³ط¸ظ¹ط¸â€ط¸â€، ط·آ±ط¸ث†ط·آأ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ط¸â€ڑط·آ¯ط·آ³ ط¸ئ’ط¸â€¦ط¸ئ’ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ث†ط·آ¯.
ط·آ¯ط·آ± ط·آ¨ط·آ±ط·آ®ط¸â€° ط·آ±ط¸ث†ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ§ط·ع¾ ط·آ§ط·آ² ط·آ²ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ڑط·آ± (ط·آ¹) ط·آ±ط¸ث†ط·آأ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ط¸â€ڑط·آ¯ط·آ³ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¬ط·آ¨ط·آ±ط·آ¦ط¸ظ¹ط¸â€ط·إ’ ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ´ط·ع¾ط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¨ ط·آ®ط·آ¯ط·آ§ط¸â€° ط·آ¨ط·آ²ط·آ±ط¹آ¯ ط¸â€¦ط·آ¹ط¸â€ ط·آ§ ط·آ´ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط¢آ«٣ط¢آ» ١٢. ط¸â€ڑط·آµط¸â€،: ط¸â€ڑط·آµط¸â€، ط¹آ¯ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€ ط·آ§ط¹آ¯ط·آ± ط¸â€،ط¸â€ ط·آ±ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط¸â€، ط·آ§ط¸â€ ط·آ¬ط·آ§ط¸â€¦ ط¸آ¾ط·آ°ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ¯ ط¸ث† ط·آط¸â€ڑط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ڑ ط¹آ¯ط·آ°ط·آ´ط·ع¾ط¸â€، ط¸ظ¹ط·آ§ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ث†ط¸â€ ط¸â€° ط·آ¬ط¸ث†ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¹ ط·آ§ط¸â€ ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ³ط¸â€° ط¸â€¦ط·آ¤ط·آ«ط·آ± ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ط·آ¯. ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸â€،ط·آ±ط¸â€¦ ط¸â€ڑط·آµط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط·آ§ط·آ«ط·آ±ط¹آ¯ط·آ°ط·آ§ط·آ±ط¸â€° ط·آ¯ط·آ± ط·آ°ط¸â€،ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ®ط·آ§ط·آ·ط·آ¨ط·آ§ط¸â€ ط·آ¬ط¸â€،ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط·آ³ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ¨ط·آ±ط·آ¯. ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¢ط¸â€ ط¸â€¦ط·آ¬ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط·آط·آ§ط¸ث†ط¸â€° ط·آµط·آ¯ط¸â€،ط·آ§ ط¸â€ڑط·آµط¸â€، ط·آ¢ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ²ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·ع¾ط·آ¹ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ± ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸ئ’ط·ع¾ط·آ§ط·آ¨:
ط¸â€ط¸عکط¸â€ڑط¸عکط·آ¯ط¸â€™ ط¸ئ’ط¸عکط·آ§ط¸â€ ط¸عک ط¸ظ¾ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط¸â€ڑط¸عکط·آµط¸عکط·آµط¸ع¯ط¸â€،ط¸ع¯ط¸â€¦ط¸â€™ ط·آ¹ط¸ع¯ط·آ¨ط¸â€™ط·آ±ط¸عکط·آ©ط¸إ’ ط¸â€ط¸ع¯ط·آ§ط¸ث†ط¸â€ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط·آ§ط¸â€ط¸â€™ط·آ£ط¸عکط¸â€ط¸â€™ط·آ¨ط¸عکط·آ§ط·آ¨ط¸ع¯ ط¸â€¦ط¸عکط·آ§ ط¸ئ’ط¸عکط·آ§ط¸â€ ط¸عک ط·آط¸عکط·آ¯ط¸ع¯ط¸ظ¹ط·آ«ط·آ§ط¸â€¹ ط¸ظ¹ط¸عˆط¸ظ¾ط¸â€™ط·ع¾ط¸عکط·آ±ط¸عکط¸â€°أ¢â‚¬عˆ ط¸ث†ط¸عکط¸â€ط¸ئ’ط¸ع¯ط¸â€ ط·ع¾ط¸عکط·آµط¸â€™ط·آ¯ط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ڑط¸عک ط·آ§ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ°ط¸ع¯ط¸ظ¹ ط·آ¨ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€™ط¸â€ ط¸عک ط¸ظ¹ط¸عکط·آ¯ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€™ط¸â€،ط¸ع¯ ط¸ث†ط¸عکط·ع¾ط¸عکط¸ظ¾ط¸â€™ط·آµط¸ع¯ط¸ظ¹ط¸â€ط¸عک ط¸ئ’ط¸عˆط¸â€ط¸â€کط¸ع¯ ط·آ´ط¸عکط¸ظ¹أ¢â‚¬عˆط·طŒط¸ع† ط¸ث†ط¸عکط¸â€،ط¸عˆط·آ¯ط¸â€°ط¸â€¹ ط¸ث†ط¸عکط·آ±ط¸عکط·آط¸â€™ط¸â€¦ط¸عکط·آ©ط¸â€¹ ط¸â€ط¸ع¯ط¸â€ڑط¸عکط¸ث†ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع† ط¸ظ¹ط¸عˆط·آ¤ط¸â€™ط¸â€¦ط¸ع¯ط¸â€ ط¸عˆط¸ث†ط¸â€ ط¸عک. (ط¸ظ¹ط¸ث†ط·آ³ط¸ظ¾: ١١١)
ط·آ¨ط¸â€، ط·آ±ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط¸â€° ط·آ¯ط·آ± ط·آ³ط·آ±ط¹آ¯ط·آ°ط·آ´ط·ع¾ ط·آ¢ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¹ط·آ¨ط·آ±ط·ع¾ط¸â€° ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط·آ®ط·آ±ط·آ¯ط¸â€¦ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. [ط¸â€ڑط·آ±ط·آ¢ط¸â€ أ¢â‚¬عˆ] ط·آ³ط·آ®ط¸â€ ط¸â€° ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¯ط·آ±ط¸ث†ط·ط› ط·آ¨ط·آ§ط¸ظ¾ط·ع¾ط¸â€، ط·آ´ط·آ¯ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ط·آ´ط·آ¯ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€ط¸ئ’ط¸â€، ط·ع¾ط·آµط·آ¯ط¸ظ¹ط¸â€ڑ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ط¸â€، ط¸ئ’ط·ع¾ط·آ§ط·آ¨أ¢â‚¬عˆط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·آ¢ط·آ³ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ ط·آ§ط·آ² ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ أ¢â‚¬عˆط¹آ¯ط·آ± ط¸â€،ط·آ± ط¹â€ ط¸ظ¹ط·آ² ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ط¸â€¦ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط·آ³ط·آ±ط·آ§ط·آ³ط·آ± ط¸â€،ط·آ¯ط·آ§ط¸ظ¹ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ±ط·آط¸â€¦ط·ع¾ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط¢آ«٤ط¢آ» ١٣. ط¸â€¦ط·آ·ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¹ط·آ§ط·ع¾: ط¸â€¦ط·آ·ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¹ط·آ§ط·ع¾ط·إ’ ط·آ¨ط¸ث†ط¸ظ¹ط¹ع©ط¸â€، ط¸â€¦ط·آ·ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¹ط·آ§ط·ع¾ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ³ط¸ظ¾ط·آ§ط·آ±ط·ع¾ ط·آ®ط·آ§ط¸â€ ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط·آ§ ط·آ¯ط·آ± ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·آ¯ط¸ظ¹ط¹آ¯ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·ع¾ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط¸â€¦ط¸â€ ط·ع¾ط·آ´ط·آ± ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط·آ§ط·آ² ط·آ¬ط¸â€¦ط¸â€ط¸â€، ط·آ±ط·آ§ط¸â€،ط¸ئ’ط·آ§ط·آ±ط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·ع¾ط¸ث†ط·آ³ط·آ¹ط¸â€، ط¸ث† ط·ع¾ط·آ±ط¸ث†ط¸ظ¹ط·آ¬ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦أ¢â‚¬عˆط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾.
١٤. ط¸â€ ط¸â€،ط·آ¶ط·ع¾ ط¸â€ ط·آ±ط¸â€¦أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸ظ¾ط·آ²ط·آ§ط·آ±ط¸â€° ط¸ث† ط·ع¾ط¸ث†ط¸â€ط¸ظ¹ط·آ¯ ط·آ¹ط¸â€ط¸â€¦: ط·آ¯ط·آ± ط·آ¬ط¸â€،ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ±ط¸ث†ط·آ²ط·إ’ ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ²ط·آ§ط¸â€ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾ ط·آ¹ط¸â€ط¸â€¦ط¸â€° ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ±ط·إ’ ط·آ¯ط·آ± ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ²ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ¹ط·ع¾ط¸â€ ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ط¸â€¦ ط·آ¨ط¸â€، ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦أ¢â‚¬عˆط¸â€،ط·آ§ط¸â€° ط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€،ط¸â€ ط¹آ¯ط¸â€° ط·آ¢ط¸â€ ط¸ئ’ط·آ´ط¸ث†ط·آ± ط·آ§ط·آ«ط·آ±ط¹آ¯ط·آ°ط·آ§ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¬ط¸â€،ط·ع¾ط·إ’ ط·ع¾ط¸â€ط·آ§ط·آ´ ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ط·آ±ط¸ظ¾ط·ع¾أ¢â‚¬عˆ