اسلام و روابط بينالمللى - لطیفی پاکده، لطفعلی - الصفحة ١٣٧
٤. ط·آ±ط·آ¹ط·آ§ط¸ظ¹ط·ع¾ ط·آط¸â€ڑط¸ث†ط¸â€ڑ ط·آ¨ط·آ´ط·آ±ط·آ¯ط¸ث†ط·آ³ط·ع¾ط·آ§ط¸â€ ط¸â€،: ط¸ئ’ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ ط¸â€¦ط·آ§ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¯ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ¨ط·آ®ط·آ´ط¸â€° ط·آ§ط·آ² ط¸â€¦ط·آ³ط¸â€ط¸â€¦ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط¸ث†ط·آ·ط¸â€ ط·آ®ط¸ث†ط·آ¯ ط·آ¢ط¸ث†ط·آ§ط·آ±ط¸â€، ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ´ط·ع¾ط·آ± ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ط·آ§ط¸â€ ط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ط¸â€° ط·آ¯ط·آ´ط¸â€¦ط¸â€ ط¸â€،ط·آ³ط·ع¾ط¸â€ ط·آ¯ ط¸ث† ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط¸ظ¹ط¸â€ ط·إ’ ط·آ²ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·إ’ ط¸ئ’ط¸ث†ط·آ¯ط¸ئ’ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¾ط·آ±ط·ع¾ط¸ث†ط·ع¾ ط¸â€¦ط¸â€ڑط·آµط·آ± ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ³ط·ع¾ط¸â€ ط·آ¯. ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ±ط¸ث†ط·إ’ ط·ع¾ط·آ§ ط·آ²ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ ط¸ث† ط¸ظ¹ط·آ§ ط·آ¢ط¸ث†ط·آ§ط·آ±ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ³ط·آ§ط·آ²ط¸â€° ط·آ´ط·آ±ط¸ئ’ط·ع¾ ط¸â€ ط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·إ’ ط·آ¨ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ¯ ط·آط·آ³ط·آ§ط·آ¨ ط·آ¢ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط·آ² ط·آ¨ط¸â€ڑط¸ظ¹ط¸â€، ط·آ¬ط·آ¯ط·آ§ ط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯. ط·آ¯ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط·آ±ط¸â€،ط·إ’ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط¸ظ¾ط·آ±ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯:
ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·ع¾ط¸عکط·ط›ط¸عˆط¸â€ط¸â€کط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·ع¾ط¸عˆط¸â€¦ط¸عکط·آ«ط¸â€کط¸ع¯ط¸â€ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·ع¾ط¸عکط·ط›ط¸â€™ط·آ¯ط¸ع¯ط·آ±ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·ع¾ط¸عکط¸â€ڑط¸â€™ط·ع¾ط¸عˆط¸â€ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ´ط¸عکط¸ظ¹ط·آ®ط·آ§ط¸â€¹ ط¸ظ¾ط¸عکط·آ§ط¸â€ ط¸ع¯ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¹ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·آµط¸عکط·آ¨ط¸ع¯ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¹ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·آ§ط¸â€¦ط¸â€™ط·آ±ط¸عکط·آ£ط·آ©ط¸â€¹ ط¸ث†ط¸عک ط¸â€ط¸عکط·آ§ ط·ع¾ط¸عکط¸â€ڑط¸â€™ط·آ·ط¸عکط·آ¹ط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ´ط¸عکط·آ¬ط¸عکط·آ±ط·آ§ط¸â€¹ ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ط¸â€کط¸عکط·آ§ ط·آ£ط¸â€ ط¸â€™ ط·ع¾ط¸عˆط·آ¶ط¸â€™ط·آ·ط¸عکط·آ±ط¸â€کط¸عˆط¸ث†ط·آ§ ط·آ¥ط¸ع¯ط¸â€ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€،ط·آ§. ط¢آ«١ط¢آ» ط·آ®ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط·ع¾ ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط¸ئ’ط·آ³ط¸â€° ط·آ±ط·آ§ ط¹آ¯ط¸ث†ط·آ´ ط¸ث† ط·آ¨ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€° ط¸â€ ط·آ¨ط·آ±ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ئ’ط¸â€ ط¸â€° ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ±ط¸â€¦ط·آ±ط·آ¯ ط·آ§ط·آ² ط¸ئ’ط·آ§ط·آ± ط·آ§ط¸ظ¾ط·ع¾ط·آ§ط·آ¯ط¸â€، ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€ڑط·ع¾ط¸â€ ط¸â€ ط·آ±ط·آ³ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط·آ²ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط¸ئ’ط¸ث†ط·آ¯ط¸ئ’ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط¸â€ ط¸ئ’ط·آ´ط¸ظ¹ط·آ¯ط·إ’ ط·آ¯ط·آ±ط·آ®ط·ع¾ط¸â€° ط·آ±ط·آ§ ط¸â€ڑط·آ·ط·آ¹ ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ¯ ط¸â€¦ط¹آ¯ط·آ± ط·آ¢ط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€ ط·آ§ط¹â€ ط·آ§ط·آ± ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€ڑط·آ·ط·آ¹ ط·آ¢ط¸â€ ط¹آ¯ط·آ±ط·آ¯ط¸ظ¹ط·آ¯.
ط·آ±ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط¸â€° ط·آ§ط¹آ¯ط·آ± ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ± ط·آ¹ط¸â€ط·ع¾ ط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¨ط¸ث†ط·آ¯ ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ¯ ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ¯ط·آ³ط·ع¾ط¸ث†ط·آ±ط·آ§ط·ع¾ط¸â€° ط·آµط·آ§ط·آ¯ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط·آ¯ط·â€؛ ط·آ²ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ²ط¸â€ ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط¸ئ’ط¸ث†ط·آ¯ط¸ئ’ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¾ط·آ±ط·ع¾ط¸ث†ط·ع¾ ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ² ط¸ئ’ط·آ§ط¸ظ¾ط·آ± ط·آ¨ط¸ث†ط·آ¯ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€ ط·آ¯. ط¹â€ ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€ ط·آ¸ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ±ط·آ³ط·آ¯ ط·آط·آ§ط¸ئ’ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸ظ¾ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ط¸ظ¹ط·آ¯ ط·آ¯ط·آ± ط¸â€،ط¸â€¦ ط·آ´ط¸ئ’ط·آ³ط·ع¾ط¸â€، ط·آ´ط¸ث†ط·آ¯ ط¸ث† ط¹آ¯ط·آ±ط¸â€ ط¸â€، ط·آ¨ط·آ§ ط·آ§ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ§ط·آ¯ ط¸ئ’ط·آ§ط¸ظ¾ط·آ± ط¸â€¦ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ´ط¸ث†ط·آ¯ ط·ع¾ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط·ع¾ط·آ¯ط·آ±ط¸ظ¹ط·آ¬ ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ±ط·آ§ ط¸آ¾ط·آ°ط¸ظ¹ط·آ±ط·آ§ ط·آ´ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¯. ط·آ¯ط·آ± ط·آ¬ط·آ±ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¾ط·ع¾ط·آ ط¸â€¦ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€ ط¸ظ¹ط·آ² ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€¦ط·آ¨ط·آ± ط·آ§ط·آ¹ط·آ¸ط¸â€¦ (ط·آµ) ط¸â€¦ط·آ´ط·آ±ط¸ئ’ط·آ§ط¸â€ ط·آ±ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¯ط¸â€ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ´ط·آ±ط¸ئ’ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط¸â€ڑط·ع¾ط¸â€ ط·آ¹ط·آ§ط¸â€¦ ط¸â€ ط¸ئ’ط·آ±ط·آ¯ط·إ’ ط·آ¨ط¸â€ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ¨ط¸â€، ط·آ¢ط¸â€ ط¸â€،ط·آ§ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ط¸â€ ط·آ¯ط·آ§ط·آ¯. ط¢آ«٢ط¢آ» ط¸â€،ط¸â€¦ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ§ط·آ±ط·آ¯ ط¸â€ ط·آ´ط·آ§ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¯ط¸â€،ط·آ¯ ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ§ط¸â€،ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·ع¾ ط¸ظ¾ط·آ±ط·آ§ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ ط¸â€° ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط·آµط¸â€ط·آ ط¸â€ڑط·آ§ط·آ¦ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ·ط¸ث†ط·آ±ط¸â€° ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ² ط¸â€ ط·آ¸ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ط·إ’ ط·آ§ط¸ث†ط¸â€ط¸ث†ط¸ظ¹ط·ع¾ ط·آ§ط¸ث†ط¸â€ ط·آ¨ط·آ§ ط·آµط¸â€ط·آ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ث† ط·آ¬ط¸â€ ط¹آ¯ ط·آ¨ط·آ±ط·آ§ط¸â€° ط¸â€¦ط¸ث†ط·آ§ط¸â€ڑط·آ¹ ط·آ¶ط·آ±ط¸ث†ط·آ±ط·ع¾ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¯ط·آ± ط¸ئ’ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ§ط¸â€ط¸â€،ط¸â€° ط·آ¢ط¸ظ¹ط¸â€،أ¢â‚¬عˆط·آ§ط¸â€° ط·آ¢ط¸â€¦ط·آ¯ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط¸â€،ط·آ± ط¹â€ ط¸â€ ط·آ¯ ط·آ¯ط·آ± ط·آ¨ط·آ§ط·آ¨ ط¸â€¦ط·آ³ط·آ§ط·آ¦ط¸â€ ط·آ®ط·آ§ط¸â€ ط¸ث†ط·آ§ط·آ¯ط¹آ¯ط¸â€° ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط·إ’ ط·آ§ط¸â€¦ط·آ§ ط·آ¨ط¸â€، ط¸â€ ط·آ¸ط·آ± ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ±ط·آ³ط·آ¯ ط·آ¯ط·آ± ط·آµط·آ¯ط·آ¯ ط·آ¨ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط¸ظ¹ط¸ئ’ ط·آ§ط·آµط¸â€ ط¸ئ’ط¸â€ط¸â€° ط·آ¯ط·آ± ط·آ²ط¸â€ ط·آ¯ط¹آ¯ط¸â€° ط·آ¢ط·آ¯ط¸â€¦ط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾. ط·آ¢ط¸ظ¹ط¸â€، ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾:
ط¸ث†ط¸عکط·آ§ط¸â€ط·آµط¸â€کط¸عˆط¸â€ط¸â€™ط·آط¸عˆ ط·آ®ط¸عکط¸ظ¹ط¸â€™ط·آ±ط¸إ’ (ط¸â€ ط·آ³ط·آ§ط·طŒ: ١٢٨)
ط¸ث† ط·آµط¸â€ط·آ ط·آ¨ط¸â€،ط·ع¾ط·آ± ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ ط·آ§ط·آµط¸â€ ط¸â€ ط¸ظ¾ط¸â€° ط·آ³ط¸â€ط·آ·ط¸â€،أ¢â‚¬عˆ ط¸آ¾ط¸ظ¹ط·آ´ ط·آ§ط·آ² ط·آ§ط¸ظ¹ط¸â€ ط·إ’ ط·آ¯ط·آ± ط¸â€¦ط·آ¨ط·آط·آ« ط·آط¸ظ¾ط·آ¸ ط·آ§ط·آ³ط·ع¾ط¸â€ڑط¸â€ط·آ§ط¸â€ ط¸ث† ط·آµط¸ظ¹ط·آ§ط¸â€ ط·ع¾ ط·آ§ط·آ² ط·آ¯ط·آ§ط·آ±ط·آ§ط¸â€ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط¹آ¯ط·آ°ط·آ´ط·ع¾ ط¸ئ’ط¸â€، ط·آ§ط·آ³ط¸â€ط·آ§ط¸â€¦ ط·آ§ط·آ¬ط·آ§ط·آ²ط¸â€، ط¸â€ ط¸â€¦ط¸â€°أ¢â‚¬عˆط·آ¯ط¸â€،ط·آ¯