سرداران صدر اسلام(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٣
است. مسئوليتى كه تنها از عهده نابغهاى شيطان صفت مانند «ابوجهل» ساخته است. و كسانى كه بتوانند سنگينى اين بار را بر دوش خود تحمل كنند شايد از تعداد انگشتان يك دست نيز كمتر باشند.
آرى، به صدا درآوردن زنگولههاى قطارى ازشتران سرخ مو كه تعدادشان گاهى به هزار رأس مىرسيد، و بارشان از گرانبهاترين كالاهاى جزيرة العرب به شمار مىرفت كار سادهاى نبود. كالاهايى كه سقف ارزشى آن دست كم در حدّى بود كه بتواند بهاى كلان اين جابجايى و بازرگانى پرخرج را پوشش دهد، ودست آخر سودى هنگفت و متناسب با چنين سوداگرى خطربار به جيب صاحبانش برساند.
با اين مقدمه درك اين حقيقت آسان مىشود كه وظيفه اداره يك كاروان كه شتران آن نافه مُشك بر پشت دارند، بى گزاف مسؤوليت شماره يك در ميان وظايف موجود درجامعه قريش است. و كارحمزه در مقابله با اين كاروان از اهميّت بسزائى برخوردار است.