شگفتيهاى آفرينش (ترجمه توحيد مفضل) - ميرزايي، نجفعلي - الصفحة ٧٨ - عدم آگاهى انسان به مدت عمر خود
آنكه آثار و عواقب ناگوار شناخت پايان عمر بمراتب از آثار نابودى مال بزرگتر و دشوارتر است؛ زيرا كمبود مال جبرانشدنى است و اين امر باعث آرامش نسبى شخص مىگردد. ولى كسى كه به پايانپذيرى عمر يقين و باور داشته باشد اگر چه عمرش طولانى شود، هيچ اميدى ندارد.
نيز اگر شخص به طول عمر و بقاى خود اطمينان بيابد، در درياى لذات و معاصى غرق مىگردد. او به اين اميد كه در پايان عمر توبه خواهد كرد همواره در رسيدن به شهوات مىكوشد. بىشك خداى جلّ و علا از اين عقيده خشنود نيست و آن را از بندگانش نمىپذيرد. اگر تو غلامى داشته باشى كه يك سال خشم و نارضايتى تو را باعث شود و يك روز يا يك ماه خشنودت سازد. آيا از او مىپذيرى؟ بىترديد نمىپذيرى و تا وقتى كه در همه كار و همه وقت فرمان تو را نبرد و سفارشت را گوش فرا ندهد، او را بندهاى صالح نمىشمارى.
اگر بگويى مگر نشده كه گاه شخصى تمام اوقاتش را در معصيت و گناه گذرانده آنگاه توبه نموده و توبه او پذيرفته شده است؟ پاسخ مىدهيم: اين امر هنگامى است كه شهوات بر انسان چيره گردند و از مخالفت با آنها عاجز شود، نه اينكه اساس كار را بر ارتكاب معصيت بگذارد، [تا آخر كار توبه كند.] تنها در اين صورت خداوند از او مىگذرد و با بخشايش بر او تفضّل مىكند. امّا كسى كه با توجه و با قصد گناه كار مىكند تا در پايان كار توبه كند در واقع مىكوشد تا كسى را بفريبد كه فريفتنى نيست، او مىخواهد لذت نقد را بگيرد و قول توبه نسيه بدهد.
[به قول معروف: وعده سر خرمن مىدهد.] غالبا چنين اشخاصى در عمل به اين وعده خود توفيق چندانى نمىيابند؛ زيرا دل كندن از لذت و رفاه و دشوارى توبه بويژه در دوران كهولت و ضعف بدن كارى بسيار دشوار [و گاه ناشدنى] است.