حقيقت آن گونه كه هست - الهادي، جعفر؛ مترجم محمد مهدي رضايي - الصفحة ٣٩
نارواست.
اما آنچه شيعه جعفرى پس از «اشهد انّ محمّداً عبده و رسوله» بر اذان مىافزايد و مىگويد: «اشهد انّ عليّاً ولى اللّه»، اين برگرفته از رواياتى است كه از رسول خدا صلى الله عليه وآله و اهل بيت عليهم السلام نقل شده و در آنها آمده است كه جمله «محمدٌ رسول اللّه» بر دربِ بهشت نوشته نشده است؛ مگر اينكه پس از آن، جمله «علىٌ ولى اللّه» آمده است. اين سخن مىرساند كه شيعه، على عليه السلام را پيامبر خدا نمىداند؛ چه رسد به اينكه خداوند و پروردگار به شمار آورد.
بنابراين، ياد كرد اين جمله پس از شهادتين، به اميدى كه مورد قبول خداى تعالى قرار گيرد، جايز است و نبايد به اين عنوان كه جزء اذان است يا گفتنش واجب است، تلقى شود. اين، رأى قاطع و اكثر فقهاى شيعه جعفرى است. پس اين زيادى كه در اذان آورده مىشود و قصد جزء بودن در آن نيست- همچنان كه گفتيم- در زمره چيزهايى كه در شرع پايه و اساس ندارد نمىگنجد و بدعت به شمار نمىآيد.
(٢٤) شيعيان بر خاك، زمين، سنگريزه، تخته سنگ و ديگر اجزاى زمين و روييدنىهاى آن مانند حصير سجده مىكنند و نه بر فرش، پارچه، چيزهاى خوردنى و زينتى. و اين برگرفته از