ما در تاريخ اسلامى صدها نمونه نظير داستان جويبر و ذلفا داريم كه هر كدام آنها از عظمت و بزرگى روح اجتماعى و اخلاقى اسلامى حكايت ميكند رابطه سياه‌پوستان و سفيد پوستان در دنياى مادى امروزى و بزرگترين مراكز تمدن فعلى حل نشده و جناياتى كه صورت گرفته و هنوز در جريان است ذكر آن باعث خجالت است و بدرستى ميتوان آن را لكه ننگى بر دامن انسان مادى و بيچاره قرن بيست دانست ولى اين مسئله مانند نظائر خود بكمال سادگى و سهولت چهارده قرن قبل در اسلام حل شد و امروز سياه‌پوستان و سفيدپوستان مسلمان در تمام اماكن بدون كدام تفاوت و كناره‌گيرى زندگى ميكنند كه موسم حج نمونه بارز آنست.

اگر امروز نابسامانيهاى اخلاقى و اجتماعى در زندگى مسلمانان ديده ميشود به سبب نفوذ عادات‌