اختراعات شگفت‌انگيز و سحرآسا دارند كه از آثار هنرمندى تازيان در اين فن همان ساعتى است كه آوازه آن در اقطار فرنگ پيچيده و در كتب تواريخ اروپا مكرر از آن نام برده‌اند هارون الرشيد براى شارلمان ارمغان فرستاد و امپراطور و رجال دولتش از مشاهده آن در حيرت و دهشت افتادند.

قسمت مه اين اكتشافات مربوط بقانون يكسانى مايعات هيدروستاتيك مى‌باشد كه در دانشگاه بغداد مدتها ترديس مى‌شد در عصر المنتصر باللّه در بغداد اوائل قرن هفتم هجرى بر يكى از ديوارهاى دانشگاه آن دائره ترسيم نمودند سيارات و افلاك را در آن ممثل كرده بودند بدين ترتيب كه در ديوار اطاقهاى درب دار بود در بالاى آنها وزنه‌هاى سنگين قرار داده شده كه در اوقات معين سقوط ميكردند و بمحض افتادن وزنه يكى از درهاى زيرين طاقها گشوده ميشد و هر گاه‌