علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٥٥ - راستنمایی احادیث رجعت

آمده است که به گونه‌ای بیان‌گر معنای بازگشت هستند.

ابن فارس می‌نویسد:

رجع یرجع رجوعاً اذا عاد.[١]

و در المصباح المنیر آمده است:

الرَجعة بالفتح بمعنی الرجوع، و فلان یؤمن (بالرجعة) ای بالعود الی الدنیا.[٢]

ابن منظور:

الرجعة به معنای برگشتن خاص است.[٣]

جوهری:

فلان یومن بالرجعة، ای بالرجوع الی الدنیا بعد الموت.

در قاموس المحیط هم مشابه معنای صحاح وجود دارد.[٤]

خلیل در العین می‌نویسد:

و الکرّ: الرجع علیه.[٥]

راغب در مفردات می‌گوید:

رجوع به معنای برگشتن و برگرداندن به مکان، حالت و گفتار سابق است.

و همو در ذیل کلمه ایاب می‌نویسد:

«ایاب» هم به معنای رجوع است، با این تفاوت که «ایاب» به برگشتن با اراده و اختیار گفته می‌شود، امّا رجوع به معنای اعم از آن استعمال می‌شود.[٦]

از مجموع کلمات لغویان استفاده می‌شودکه رجعت بازگشتی خاص است و محلّی برای رجوع وجود دارد.کلمه رجع در قرآن هم به معنای عام لغوی خودش هم به صورت متعدی (برگرداندن) و هم لازم (برگشتن) استعمال شده است.[٧]

[١]. اصول مذهب شیعه، ج٢، ص٩٢٧.

[٢]. صحیح مسلم، ج١، ص٢٠.

[٣]. الاکمال فی ذکر من له روایة فی مسند الامام احمد، ص١٤٤.

[٤]. الایقاظ، ص٣.

[٥]. رجعت یا حیات دوباره، ص١٦٥.

[٦]. معجم مقاییس اللغه، ج٢، ص٤٩٠.

[٧]. المصباح المنیر، ص٢٢٠.