امّا بَعْدُ، فَاقِمْ لِلنّاسِ الْحَجَ [١] وَ ذَکرْهُمْ بِایامِ اللَّهِ [٢] وَ اجْلِسْ لَهُمُ الْعَصْرَینِ فَأَفْتِ الْمُسْتَفْتِی وَ عَلِّمِ الْجاهِلَ وَ ذاکرِ الْعالِمَ وَ لایکنْ لَک الَی النّاسِ سَفیرٌ الّا لِسانُک وَ لا حاجِبٌ الّا وَجْهُک ... وَ انْظُرْ الی مَا اجْتَمَعَ عِنْدَک مِنْ مالِ اللَّهِ فَاصْرِفْهُ الی مَنْ قِبَلَک ... وَ مُرْ اهْلَ مَکةَ انْ لایأْخُذوا مِنْ ساکنٍ اجْراً، فَانَّ اللَّهَ سُبْحانَهُ یقولُ: «سَواءً الْعاکفُ فیهِ وَ الْبادِ» فَالْعاکفُ: الْمُقیمُ بِهِ، وَ الْبادی:

الَّذی یحُجُّ الَیهِ مِنْ غَیرِ اهْلِهِ، وَفَّقَنَا اللَّهُ وَ ایاکمْ لِمَحابِّهِ. (کتاب ٦٧ نهجالبلاغه)

[اما بعد، مراسم حج را برای مردم بپا دار، و ایام اللَّه (عبرتهای تاریخ) را به یادشان آر، و هر صبح و شام برای مراجعه آنان در مجلس عمومی بنشین،

به پرسش پرسشکننده پاسخ ده، و نادان را علم بیاموز، و با عالم مذاکره کن، و نباید میان تو و مردم پیامرسانی جز زبانت و دربانی جز چهرهات باشد ... و به اموال الهی که نزد تو جمع میگردد بنگر و آن را به عیالمندان و گرسنگانی که نزد تو هستند به مصرف رسان ... و به ساکنان مکه دستور ده که از کسانی که در خانههاشان سکونت میکنند کرایه نگیرند، زیرا خدای سبحان میفرماید: «عاکف و بادی در این

[١]. مثل اینکه او را مأمور میکند که ضمناً امارت حجاج را به عهده بگیرد.

[٢]. امیرالحاج وظیفه دارد که تنها شاخص رسمی و ریاستی نباشد، تاریخ را بر مردم عرضه بدارد، آنها را موعظه کند و به مصالحشان ارشاد نماید، گذشته را به یاد آنها بیاورد.