مديريت در خانه و خانواده - یوسفیان، نعمت الله - الصفحة ١٩

اين قواميّت هرگز به معناى فضيلت معنوى مرد نسبت به زن و قرب بيش‌تر او به درگاه خداوند نيست.
در ماده ١١٠٥ قانون مدنى- براساس آيه ياد شده- مى‌خوانيم: «در روابط زوجين رياست خانواده از خصايص شوهر است.» در توجيه اين قاعده گفته‌اند:
هر اجتماعى را بايد رئيسى باشد كه كارها را هماهنگ كند و در صورت بروز اختلاف، نظر او قاطع باشد. خانواده نيز از اين قانون مستثنى نمى‌تواند بود. اصولًا زن و شوهر بايد با صفا و صميميت و توافق يكديگر امور خانواده را اداره كنند. ليكن اگر درباره مسائل خانواده بين آنان اختلاف نظر و سليقه پديد آيد، نظر مرد به عنوان رئيس خانواده مقدم خواهد بود و زن بايد نظر او را بپذيرد. «١» بديهى است كه مديريت مرد در خانواده به معناى حاكميت مطلق او نيست. از اين رو، مرد بايد توجه كند كه مديريت او به خودكامگى، خودمحورى و جبّاريت منجر نشود. مرد، حق تحكّم و استبداد ندارد و نبايد نظر و انديشه خويش را بر اعضاى خانواده تحميل كند و خواست و نظر آنان را به هيچ انگارد. امام صادق (ع) كسى را كه ديگران را كوچك شمارد و به آنان تحكّم كند و زور بگويد، جبّار خوانده است: «مَنْ حَقَّرَ النَّاسَ وَ تَجَبَّرَ عَلَيْهِمْ فَذلِكَ الْجَبَّارُ.» «٢» مرد بايد مديريت خويش را بر رفتار انسانى بنا كند و روش رسول خدا (ص) را در پيش گيرد تا نقش خود را در تدبير خانواده به شكلى شايسته ايفا كند. آن حضرت، در خانواده رفتارى انسانى داشت و مهربان‌ترين مردم به خانواده خويش بود و همين شيوه مديريتى را از پيروانش مى‌پسندد. از اين رو، مى‌فرمايد:
اقْرَبُكُمْ مِنّى‌ مَجْلِساً يَوْمَ الْقِيامَةِ، احْسَنُكُمْ خُلْقاً وَ خَيرُكُمْ لِاهْلِهِ. «٣» نزديك‌ترين شما به من در قيامت كسانى‌اند كه اخلاقشان نيكوتر است و با اعضاى خانواده بهتر [و انسانى‌تر] رفتار كنند.