آسيب شناسى خانواده - ویسی، غلامرضا - الصفحة ١٣١ - اسلام و فقر
در اين دو روايت شريف پيامبر ٦ خطر فقر و ندارى را با كفر، خوارى و ذلت مساوى مىداند. و در روايتى كه از آن حضرت در مورد حضرت ابراهيم نقل شده است دشوارى تحمل فقر را به تصوير كشيده است آنجا كه مىفرمايد: «پروردگار عالم به حضرت ابراهيم (ع) وحى كرد: من تو را آفريدم و با آتش نمرود آزمودم، اگر تو را گرفتار فقر مىكردم و صبر و بردبارى را از تو مىگرفتم، چه كارى مىكردى؟» حضرت ابراهيم (ع) گفت: «فقر براى من دشوارتر از آتش سوزان نمرود است.» خداوند نيز سوگند ياد كرد كه فقر و ندارى از تمام چيزهاى ديگر در زمين و آسمان دشوارتر است.»[١]
رسول خدا ٦ در وصيت خود به حضرت على (ع) فرمودند كه چهار چيز كمر انسان را مىشكند:[٢]
- رهبر و پيشوايى كه خدا را نافرمانى مىكند و مردم از وى پيروى مىكنند؛
- زنى كه شوهرش از او محافظت مىكند و او خيانت مىكند؛
- فقر و ندارى كه قدرت چارهجويى را از فقير مىگيرد؛
- همسايۀ بد در كنار خانۀ ثابت و هميشگى.
بنابراين، فقر و ندارى به عنوان آسيبها و تهديدهاى جدى خانواده به قدرى شكننده و مؤثر است كه پيامبر خدا ٦ از گرفتار شدن به آن به خدا پناه مىبرد و ديگران را نيز سفارش به اين امر مىكند، و تحمل آن را از آتش نمرود، دشوارتر و كمرشكن مىداند. در بيان ساير ائمه نيز تعابيرى شبيه اين مطالب آمده است؛ مانند فقر نزديكترين چيزها به كفر و بى ايمانى است[٣]، و مرگ بزرگ[٤]، تنگدستى آدم باهوش و زيرك را گنگ و لال و در شهر خودش غريب مىنمايد[٥] و مرگ بهتر از فقر و بى چيزى است.[٦]
[١] بحارالانوار، ج٧٢، ص٤٧.
[٢] امام علی(ع)، شرح ابن ابی الحدید، ج١ف ص٣٢٠، (کاد الفقران یکون کفرا).
[٣] همان.
[٤] نهج البلاغه فیض، حکمت١٥٤، تحف العقول، ص١٤٩.
[٥] نهج البلاغه، حکمت٣، ص١٠٨٩.
[٦] غررالحکم، ص١٧، ش٤٤٦، اصول کافی، ج٨، ص٢١.