مناسك حج - تبريزي، ميرزا جواد - الصفحة ١٠ - شرط سوم- آزادى
هرچند در اوقات ديگر ديوانه باشد.
شرط سوم- آزادى:
پس بر مملوك (غلام زر خريد) هرچند مستطيع وماذون از قبل مولاى خود باشد حج واجب نيست وهرگاه به اذن مولاى خود حج نمايدحجش صحيح است ولى كفايت از حجة الاسلام نمى كند وبعد از آزادى چنانچه داراى شرايط باشد بايددوباره حج نمايد.
مساله ١٠- مملوكى كه به اذن مولاى خود حج نموده هرگاه در حج كارى را كه موجب كفاره باشد انجام دهد كفاره آن بر مولايش خواهد بود در غير شكار ودر شكاربر خودش.
مساله ١١- هرگاه مملوك به اذن مولاى خود حج نموده وقبل از رفتن به مشعر آزاد شد حجش كفايت از حجة الاسلام مى كند بلكه ظاهر اين است كه وقوف به عرفات در حال آزادى نيز كفايت مى كند هرچند وقوف اختيارى مشعر را درك نكرده وفقط وقوف اضطرارى آن را درك كرده باشد ودراجزاء آن استطاعت حين آزادى معتبراست پس اگر هنگام آزاد شدن مستطيع نباشد حجش به جاى حجة الاسلام شمرده نخواهد شد ودر حكم به اجزاء فرقى بين اقسام حج نيست وهريك از حج قران ياافراد يا تمتع كفايت مى كند در صورتى كه آنچه بجا آورده مطابق وظيفه واقعى اش بوده است.