هوميلد آلمانى سياح و محقق زبردست كه در كتابى كه راجع بجهان نوشته و بزبانهاى اروپائى ترجمه شده ميگويد بالاترين ترقيات علمى آنستكه انسان با تجارب شخصى بتواند در خارج چيزهائى ايجاد كند و مسلمين ايندرجه را كه متقدمين فاقد آن بودند بدست آوردند.

مسيو سمايو نوشته در دانشگاه بغداد چيزيكه بى‌نهايت مورد اهميت بود طرز استدلال علوم است كه مبنى بر اصول علمى مشاهده و تجزيه بوده و حوادث، وقايع بطرز دقيق و صحيح با تصديق و قبول مسائلى كه از روى آزمايش بثبوت رسيده بود تعليم ميشد و اينطريق بهترين روش تعليم و بسيار پرفائده و سودمند و با نتيجه مقرون شد.

جاحظ بزگترين عالم طبيعى در رشته حيوان شناسى بود و مطالعاتى كه او در روح الاجتماع حيوانات‌